Havens hinken achterop in automatisering

Nieuws, Scheepvaart
Jean-Louis Vandevoorde

De snelheid van automatisering neemt in de havensector toe, zegt McKinsey in een pas verschenen rapport. Voordelen zoals een toegenomen veiligheid, minder menselijke fouten en een beter voorspelbare werking spelen daarin mee.

De consultant telde wereldwijd veertig volledig of gedeeltelijk geautomatiseerde ‘havens’ wereldwijd. Zij zijn naar verluidt goed voor “minstens 10 miljard dollar” aan investeringen. Dat bedrag zal in de komende vijf jaar met nog eens 10 à 15 miljard dollar toenemen, schat McKinsey. Containerterminals lopen daarin voorop.

Maar vergeleken met andere sectoren hinken havens nog steeds achterop. Dat hoeft niet te verbazen, onderstreept McKinsey. De vereiste investeringen zijn niet gering en de operationale uitdagingen zijn groot, al was het maar omdat geautomatiseerde terminals minder flexibel zijn.

Return

Bovendien bleef de ‘return on investment’ in de regel beduidend lager dan in andere industrieën. In de mijnbouw vertaalt automatisering zich in kostenverlagingen en productiviteitswinsten van 20 à 40%. In logistieke opslag ligt dat cijfer tussen 10 en 30%.

Op papier lijkt dat ook voor havens haalbaar, maar de realiteit is anders, leert McKinsey uit een enquête bij grote marktspelers. “In de echte wereld ligt de productiviteit van de meeste geautomatiseerde havens lager dan bij hun conventionele tegenhangers.” De kosten dalen wel, maar ten koste van een productiviteitsverlies dat “7 tot 15%” bedraagt.

“Een manager van een wereldwijde terminaluitbater zei ons bijvoorbeeld dat op volautomatische terminals het gemiddeld aantal moves per uur per portaalkraan – een essentiële productiviteitsparameter – niet ver boven de twintig uitstijgt. Op vele conventionele terminals ligt het boven de 35. Met dat soort cijfers kan automatisering de last van de vereiste investeringen niet dragen.”

Port 4.0

Toch zal de trend naar automatisering zich doorzetten, zeker bij ‘greenfield’-projecten maar ook op bestaande terminals, is de algemene verwachting. ‘Port 4.0’ zit er aan te komen, zo bewijzen geslaagde voorbeelden van automatisering. Zij houden de belofte in van “25 tot 55%” lagere uitbatingskosten en een “10 tot 35%” hogere productiviteit.

Dan dient een oplossing gevonden voor een van de sleutelproblemen bij automatisering: mensen vinden met de juiste technische capaciteiten en skills om automatische terminals uit te baten. “Vele havens hebben die uitdaging onderschat.”

Automatisering vereist bovendien een veel sterker doorgedreven integratie van data én een andere aanpak van terminalbeheer. “Oude processen op nieuwe automatische uitrusting laten lopen, volstaat niet.” Begin van nul, geeft McKinsey in het rapport als aanbeveling mee.

Jean-Louis Vandevoorde