Annie Vanherpe (Douane) ruilt uniform voor vrijetijdskledij

Eind februari begint Annie Vanherpe na meer dan veertig jaar dienst bij de Douane aan een nieuw hoofdstuk. Haar laatste rol als brexitcoördinator voor West- en Oost-Vlaanderen typeert een loopbaan waarin communicatie en overleg centraal stonden.

Met nog steeds het enthousiasme van een prille twintiger, sluit komende week Annie Vanherpe (bijna 62) haar beroepsloopbaan bij de Douane af. In het halve land is ze gekend als klantencoördinator, brexitcoördinator en communicatieambtenaar van de Regio Gent, die provincies West- en Oost-Vlaanderen beslaat. “Ik werkte 42 jaar, waarvan meer dan 40 jaar bij de Douane. Na de staatsexamens op de Heizel, waar eind jaren '70/begin jaren '80 duizenden  personen aan deelnamen, mocht ik bij de Douane als ‘financiebeambte’ onderaan de ladder beginnen. In tegenstelling tot het ouderwetse beeld van de overheidsdiensten, bleek de Douane een open, ruimdenkende administratie die heel veel kansen bood voor opleiding en met een gevarieerde loopbaanontwikkeling.”

Brussel en Ronse

“De eerste veertien jaar werkte ik in Brussel bij de dienst Geschillen-Accijnzen, met name voor de ondertussen afgeschafte openingsbelastingen en vergunningsrechten voor de horeca. Daarna was ik twintig jaar ontvanger van het douanekantoor in Ronse, waar ik geboren en getogen ben. Toen dat kantoor in september 2014 de deuren sloot, ging ik aan de slag als klantencoördinator AEO (Authorised Economic Operator) en werd ik later verantwoordelijk voor het team Marketing van de Regio Gent.”

Truckers op bezoek

Het stond in de sterren geschreven dat Annie Vanherpe in een marketingfunctie zou ingeschakeld worden. “Al van in het begin van mijn loopbaan leerde ik dat de mensen veel meer hebben aan persoonlijke tekst en uitleg dan aan een ambtelijke brief. Als je goed communiceert hoe de regels in elkaar zitten, dan zijn de mensen veel meer bereid om hun probleem correct op te lossen. Die houding trok ik door naar het kantoor in Ronse. Mijn deur stond er letterlijk altijd open om de mensen te informeren en dat werd geapprecieerd. Een anekdote is dat de praktijkleraar van de VDAB-opleiding voor vrachtwagenchauffeurs steevast met zijn leerlingen langskwam om kennis te maken. Zo leerde hij de truckers dat ze altijd met een gerust hart bij de Douane mochten aankloppen en informatie mochten vragen.”

“Ook mijn rol als klantencoördinator AEO van 2008 tot 2020, kaderde in die sfeer van communicatie en overleg. Liever dan bedrijven naderhand klakkeloos te bestraffen, kiezen we er bij de Douane voor om uitleg te geven en samen na te denken over douanerisico’s en hoe je fouten kunt voorkomen.”

Opletten voor namaak

Niet alleen bedrijven en truckers kregen uitleg, er was ook ruimte om particulieren te informeren. “Een leuke nevenactiviteit was het informeren van het brede publiek op onder meer de Havendagen, het Vakantiesalon, de Flikkendagen in Gent, de Navy Days in Zeebrugge en de Luchthavendagen in Oostende. Dan vertelden we het publiek wat ze wel of niet op reis mochten meenemen en bij welk soort producten ze voor namaak moesten opletten.”

Toch lag haar focus bij de ondernemingen. “In navolging van het nationaal overlegplatform, startte ik in samenspraak met gewestelijk directeur Alain Muyshondt in 2017 met een regionaal forum. In samenwerking met Voka West- en Oost-Vlaanderen houden we daarin nauw contact met bedrijven van allerlei pluimage: grote en kleine ondernemingen, rederijen, douaneagenten, havenbestuurders, transporteurs enzovoort. We leggen de wetgeving zo praktisch mogelijk uit en luisteren naar hun vragen. Uniek is dat we – vóór COVID-19 – doorgaans bij een bedrijf te gast waren en dat dan de leden ook onderling ervaringen konden uitwisselen.”

Partner in brexit

Het sluitstuk van haar loopbaan is de rol van brexitcoördinator sinds 2017. “We ondervonden dat heel veel ondernemingen het moeilijk hadden om zich voor te bereiden. Bijvoorbeeld veel kmo’s hadden sinds de eenmaking van de Europese markt in 1992 niet meer buiten de Europese Unie gehandeld. We willen hen zo veel mogelijk helpen want de Douane mag geen vertragend pijnpunt zijn, wel een partner in de logistiek. Zo haalden we bijvoorbeeld zeer goede resultaten bij de rederijen P&O en Cobelfret en transport- en logistieke groep ECS2XL in Zeebrugge.”

Uitdagingen

“Ik was elke dag fier om douanier te zijn. Het was een juiste keuze om goed met de bedrijven te communiceren, wel altijd met het besef dat de wet primeert. Mijn principe is: geef Caesar wat Caesar toekomt. Ik heb er vertrouwen in dat mijn opvolgers de opgebouwde communicatie zullen verderzetten. Elke klant heeft recht op uitleg en een oplossing voor zijn of haar probleem. Mijn tijd gaat voortaan naar mijn echtgenoot, dochters en kleinkinderen. Eerst gaan we in België fietsen en van zodra het kan, maken we weer verre reizen. Een cursus fotografie staat ook op het programma en misschien doe ik wel wat vrijwilligerswerk. Er zijn uitdagingen genoeg.”

Roel Jacobus