Middlegate Europe: “Transmigranten kosten ons veel meer dan gedacht”

Nieuws, Scheepvaart
Roel Jacobus

“Vanmorgen ontdekten we in deze doos met stalenboeken voor Britse tapijtwinkels plots een verstekeling. Die zat al twee dagen verstopt”, toont hr-manager Annelies Geldof (foto 1) van Middlegate Europe in Zeebrugge. Met operations manager Marnix Marchau (foto 2) ontving ze zaterdag de Brugse sp.a-gemeenteraadsfractie voor een bedrijfsbezoek. De schepenen en gemeenteraadsleden kwamen voor een kennismaking met de opslag en distributie van goederen naar het Verenigd Koninkrijk (VK), waar het bedrijf met vestigingen in Zeebrugge, Hull en Luik in gespecialiseerd is. Ze waren bijzonder geïnteresseerd in de mogelijke impact van de brexit op de waardecreatie en werkgelegenheid.

Maar het gezelschap werd vooral getroffen door de confrontatie met transmigranten op de werkvloer. “Zowat dagelijks ontdekken wij mensen in huistrailers, die gevoeliger zijn voor inklimming dan containers. Vaak gaat het om verstekelingen die ver van Zeebrugge aan boord gingen. Bijvoorbeeld de Eritreeër die we vanmorgen vonden, beweerde dat hij in Antwerpen in de vrachten klom. Het is voor onze medewerkers telkens schrikken als ze op de indoor laadkades een trailer lossen en dan plotseling mensen zien opduiken”, zegt Marchau.

Jonge gezinnen en kinderen

Bij elke ontdekking moet de Scheepvaartpolitie verwittigd worden, licht Geldhof toe: “De agenten doen wat ze kunnen maar dikwijls hebben ze de handen vol wanneer in de haven op diverse plaatsen tegelijk mensen aangetroffen worden. Bijvoorbeeld vorige week woensdag werden op een voormiddag in en rond de haven 56 mensen opgepakt. Er kruipt veel tijd in het administratief verwerken en doorsturen van de opgepakten naar het centrum in Steenokkerzeel.”

Naast veiligheidsrisico’s is het voor de medewerkers ook altijd slikken bij menselijk leed. Marchau: “Het evenwicht tussen economische en humanitaire vluchtelingen is altijd delicaat. Want zelfs als het om gelukszoekers gaat, zijn ze een speelbal van mensenhandelaars. We maakten al schrijnende toestanden mee. Toen we in de winterkou een trailer nog een allerlaatste keer gingen controleren, dachten we dat er achteraan nog een verlaten rugzak in lag. Het was echter een verkleumde verstekeling, die we net op tijd vonden. Onze grootste angst is dat we eens een dode zullen vinden. We vonden ook al eens op maandagmorgen een jong gezin – zwangere moeder met een jong kind en haar man – in een trailer die het hele weekend in een magazijn had gestaan. Ze zaten dus zonder eten, drinken of sanitair. Dat is hartverscheurend. Of het verhaal van een jongetje dat alleen was. In het politiekantoor werd hij herkend door zijn eveneens opgepakte tante, met wie hij onderweg het contact verloren was. Het emotionele terugzien werd zelfs de politieagenten te veel.”

Hoge kost voor transportbedrijven

Hoewel de haventerminals intussen sterk beveiligd werden met onder meer camera’s, blijft de Transportzone – officieel gelegen buiten het havengebied – kwetsbaar. “Hier lopen altijd mensen rond die hier niet moeten zijn. De overheid vroeg onlangs aan de bedrijven om te investeren in een gezamenlijk bewakingssysteem. Maar dat kan toch niet de bedoeling zijn? De inklimmingen gebeuren steeds meer in het binnenland dus dit is openbare veiligheidskwestie voor het hele grondgebied. Hoe zouden wij dat trouwens moeten betalen? De kosten voor de transportbedrijven lopen nu al zo hoog op, veel hoger dan door de buitenwereld ingeschat wordt.”

Het heikele punt van economische schade is genoemd. Geldhof: “Wij lopen niet alleen schade op aan onze trailers, het is ook niet fijn voor de mensen die hier werken, niet goed voor de reputatie van de haven en het leidt tot kosten van afgekeurde ladingen. Als mensen dagen of weken zonder sanitair in een trailer zitten, dan kun je wel raden hoe die eruitziet. Zeker in het geval van voeding wordt de vracht onverkoopbaar verklaard. En dan heb ik nog niet gesproken over de verzekeringstarieven die de hoogte inschieten.”

Danone dreigde Zeebrugge te verlaten

De toestroom van illegale reizigers leidt tot diepgaande discussies in de sector. Marchau: “Tweewekelijks komen we met een aantal bedrijven en grote klanten samen om de transmigrantenproblematiek te bespreken. De groep Danone heeft daar, nadat op een week drie van haar trailers wegens menselijke aanwezigheid afgekeurd waren, gedreigd van Zeebrugge te verlaten. Als je weet dat Danone vanuit Zeebrugge alle Britse supermarkten met mineraalwaters bedient, dan is dat een niet mis te verstaan signaal. Toch moeten we er rekening mee houden dat in Calais en Duinkerke nog vijf keer meer transmigranten opgepakt worden.”

Want kan eraan gedaan worden? “Niet veel, eigenlijk zelfs niks zolang het VK een magneet blijft”, meent Marchau na jaren ervaring. “Daar bestaat geen identiteitskaart, waardoor iedereen die op het eiland geraakt er ongehinderd kan rondlopen. Zolang dat verschil met de EU blijft bestaan, zal dat voor verstekelingen uit de hele wereld het beloofde land blijven. Bovendien leggen de Britten de last voor het buitenhouden van mensen bij ons: transporteurs en rederijen krijgen er een boete van 3.000 pond (3.366 euro, red.) per migrant die ze aan land brengen. De brexit zal daar niets aan veranderen, integendeel.”

Roel Jacobus