Watertruck+ kan van tekentafel naar waterweg

Er komt een ‘special purpose vehicle’ (SPV) dat ervoor moet zorgen dat het duwvaartproject Watertruck+ concrete vorm krijgt. Het VIM, W&Z en De Scheepvaart gaan daarin samenwerken met private partners voor de bouw van de vereiste basisvloot.

De Vlaamse regering gaf eind vorige week groen licht voor de oprichting van het ‘special purpose vehicle’. Langs die weg kunnen naast de twee waterwegbeheerders en het Vlaams Instituut voor de Mobiliteit ook private partners instappen in het project.

Minister van Mobiliteit en Openbare Werken Ben Weyts spreekt in die context van een snelle introductie op grote schaal van het innovatief binnenvaartconcept, dat onder meer een betere benutting van de kleinere vaarwegen nastreeft.

Daarbij wordt eerst op de Vlaamse waterwegen gemikt maar met de bedoeling het actieterrein in een tweede stap naar een ruimer Europees vaargebied open te trekken. “Op termijn kan dit een nieuw Vlaams exportproduct worden”, zegt Weyts. 

Plannen klaar

Koen Valgaeren, algemeen directeur van het VIM, bevestigt dat de oprichting van de bvba een noodzakelijke stap is om over te gaan naar de aanbesteding van de bouwopdracht voor een eerste reeks eenheden.

Op technisch vlak is het voorbereidend werk intussen afgerond. Op de tekentafel liggen de plannen voor duwbakken die ingezet kunnen worden op vaarwegen van klasse I en II. Die zijn respectievelijk 38,5 m lang en 5,5 m breed en 40 of 50 m lang en 6,6 meter breed, telkens met een maximale diepgang van 2,8 meter. Een deel van de duwbakken zou ook een eigen aandrijving krijgen, om op de kleinere vaarwegen op eigen kracht te pendelen. Op de grotere assen is het de bedoeling de bakken te bundelen tot duwvaartkonvooien. Daarnaast zijn twee types duwboten ontworpen.

De ambitie is de bouwopdracht tegen eind dit jaar gegund te hebben, zodat de bouw in het eerste kwartaal van volgend jaar kan starten. De allereerste eenheden kunnen dan tegen medio 2017 in de vaart komen, geeft Valgaeren nog aan aan.

Europese steun

Europa maakte in juni vorig jaar al duidelijk dat het in Watertruck+ een interessant concept ziet. Het dossier dat Vlaanderen had ingediend in het raam van de eerste ‘call’ voor de Connecting Europe Facility (CEF), kreeg van Brussel de gevraagde 50% aan EU-steun (wat van weinig projecten gezegd kon worden).

Die Europese ondersteuning is goed voor 11,5 miljoen euro op een totaal budget van 23 miljoen euro. De resterende helft komt voor het overgrote deel (9,5 miljoen euro) van private partners. Dat zijn de Kempische intercommunale IOK Afvalbeheer, het in poederlogistiek gespecialiseerde GITRA Shipping, bouwmaterialengroep De Cloedt en duwvaartoperator Fransbergen. De laatste 2 miljoen euro is voor rekening van de Vlaamse overheid.

Dat geld zal volgens het masterplan dat het VIM uitwerkte, in de allereerste plaats dienen voor de bouw van 31 vaartuigen, hetzij 3 duwboten en 28 duwbakken.

Fors potentieel

Met die vloot zal twee jaar lang een pilootproject op ware grootte uitgetest worden. Intussen zal verder gesleuteld worden aan een nieuw Masterplan voor de opschaling van het concept naar een vloot van 500 eenheden en naar een Europese dimensie.

Verdere marktverkenning maakt daar eveneens deel van uit, maar het potentieel wordt hoog ingeschat. Volgens ramingen komt in West-Vlaanderen en de Kempen alleen al om en bij 3 miljoen ton lading per jaar in aanmerking voor een modal shift naar het water via Watertruck. “Dat betekent dat 150.000 vrachtwagens zouden verdwijnen van onze wegen”, onderstreept Weyts nog. 

Het Watertruck-project werd in 2012 op het water gezet. Het Vlaams Instituut voor de Mobiliteit trad daarbij op als lead partner en zette in de daaropvolgende jaren verschillende proefvaarten met bestaande bakken en duwboten (foto) op om de haalbaarheid van het concept van binnenvaart met kleine duwbakken aan te tonen.