Donkere wolken stapelen zich op boven Belgisch wegvervoer

Er zijn signalen dat het wegvervoer in België kwakkelt. Volgens het ITLB was er in het tweede kwartaal nog een beperkte groei in het nationaal vervoer, maar een daling in het internationaal vervoer. Ook de truckverkoop duidt op een kantelmoment.

Het ITLB – de marktobservator van het beroepsgoederenvervoer over de weg in België – heeft zopas zijn conjunctuurenquête voor het tweede trimester gepubliceerd. Hoewel in die periode zowel in België als in de eurozone en in de EU28 de economische bedrijvigheid op kwartaalbasis met +2,0% toenam, zijn de resultaten verdeeld. In het nationaal vervoer kon men nog aanknopen met een beperkte groei maar de internationale vervoeractiviteit is andermaal vertraagd ten opzichte van het eerste kwartaal.

Het ITLB meet dat aan de hand van ‘gewogen saldi’ (het verschil tussen het aantal ondernemingen (in %) dat een stijging signaleert en het aantal ondernemingen dat een daling signaleert. In het nationaal vervoer was dat saldo lichtjes positief (+0,9%), maar in het internationaal vervoer was dat -2,8%.

Het is een opmerkelijk duidelijke daling, terwijl toen nog niet bekend was dat de Duitse economie – die de Belgische rechtstreeks beïnvloedt – met de recessie begint te flirten.

Wat eveneens opvalt, is dat het aantal bedrijven met liquiditeitsproblemen gestegen is tegenover een jaar eerder (maar niet tegenover het eerste kwartaal): 15,3% van de bedrijven signaleert liquiditeitstekorten, tegen 13,2 % een jaar eerder.

Vrachtprijzen blijven stabiel

Een grote meerderheid van de vervoerondernemingen (85,6%) deelt mee dat hun vrachtprijs op hetzelfde niveau bleef in vergelijking met het eerste kwartaal. Bij de meeste andere bedrijven is die naar boven toe aangepast: 14,2% duidt een toename aan en slechts 0,2% een afname.

De vervoerbedrijven die hun opdrachtgevers wel kunnen overtuigen van de noodzaak om de vrachtprijs te verhogen, stellen echter dat de verhoging vaak onvoldoende is om de kostprijsevolutie te volgen.

Sommige vervoerders tonen hiervoor enig begrip omdat ze begrijpen dat hun klanten zelf ook een prijsdruk ervaren, maar ze betreuren het feit dat de vrachtprijsonderhandelingen al te vaak alleen over de prijs gaan en minder over de kwaliteit en de diversiteit van de aangeboden dienstverlening.

Mobiliteitsproblematiek

Het ITLB vroeg naar de probleempunten die de wegvervoerders ondervinden. Zoals te verwachten was, melden ze vooral het chauffeurstekort en de mobiliteitsproblematiek. De strenge reglementering op de rij- en rusttijden is volgens veel vervoerders onvoldoende aangepast aan de dagelijkse realiteit op de weg. Op internationaal vlak baart de onduidelijkheid over de brexit en de concurrentiekracht van de Belgische vervoersector ten opzichte van de vervoerders uit lageloonlanden hen in toenemende mate zorgen.

Kantelmoment

De ITLB-enquête lijkt erop te wijzen dat de sector zich in het tweede kwartaal op een kantelmoment bevond. Dat wordt bevestigd door de cijfers van Febiac en de FOD Mobiliteit. Zoals geweten was de truckmarkt in de eerste jaarhelft gestuwd door de invoering van de nieuwe tachograaf op 15 juli. Veel bedrijven schreven versneld voertuigen in. Nu pas is duidelijk dat de markt aan het instorten is. In augustus werden slechts 108 zware bakwagens en 253 trekkers ingeschreven. Dat is respectievelijk 46,2% en 34,7% minder dan een jaar eerder. Ook het aantal inschrijvingen van opleggers daalde fors: -30,8% tot 479 eenheden.

Philippe Van Dooren