Zeebrugge maakt wachtparking voor 1.000 vrachtwagens na brexit

Zeebrugge maakt tegen de brexit duizend parkeerplaatsen voor vrachtwagens die op douanedocumenten wachten. Ondertussen belooft Vlaams minister-president Bourgeois dat hij blijft strijden voor een twee jaar langere overgangsperiode.

“Mocht brexit een serie op Netflix zijn, dan zaten we bij dit dramatisch verhaal allemaal op het puntje van onze stoel. Alleen: dit is geen fictie”, vatte minister van financiën Alexander De Croo (Open Vld) de commotie en sense of urgency rond de brexit kernachtig samen. Hij was in Zeebrugge een van de sprekers op de eerste van een reeks brexitinfosessies door de Vlaamse overheid in samenwerking met de federale diensten en ondernemersorganisaties. De andere sprekers waren onder meer (foto, van links naar rechts) administrateur-generaal van de FOD Financiën Kristian Vanderwaeren, Vlaams minister-president Geert Bourgeois (N-VA), gedelegeerd bestuurder van FIT Claire Tillekaerts en gedelegeerd bestuurder van de haven van Zeebrugge Joachim Coens.

Naast sprekers en informatieverstrekkers, vulden meer dan vierhonderd ondernemers de zaal in de ABC-toren. De keuze voor de kusthaven als eerste halte van de inforeeks is geen toeval. “46% van onze trafiek gaat naar of komt van het Verenigd Koninkrijk. Heel wat rederijen en logistieke bedrijven focussen hun activiteiten op het Verenigd Koninkrijk (VK) via wekelijks een zeventigtal lijndiensten met verschillende Britse regio’s. Ons handelsmerk zijn logistieke ketens gebaseerd op het ‘just in time’-principe, open grenzen en goede netwerken”, sprak Coens.

Duizend extra parkeerplaatsen

“Dit netwerk zal niet zomaar verdwijnen maar de helft van onze tienduizend jobs zal er in meer of mindere mate door beïnvloed worden. De komende maanden moet alles op alles gezet worden om deze toekomstige buitengrens ten volle te ondersteunen. Ons digitaal dataplatform Rx/SeaPort, waarbij door datasharing administratieve formaliteiten tot een minimum beperkt worden, zal klaar zijn. We vragen dat ook de overheidsinstanties een handelsvriendelijke aanpak aanhouden”, zei Coens.

Na afloop gaf hij nog mee dat het havenbestuur parkeerruimte vond voor duizend vrachtwagens om na de brexit op douaneafhandeling te wachten. “Dat is een vierde van de vierduizend vrachtwagens die er dagelijks passeren van of naar het VK. We weten nog niet of dit aantal parkeerplaatsen voldoende zal zijn.”

Onvoldoende douaniers

Om opstoppingen in Zeebrugge te vermijden, overweegt de FOD Financiën om de controles meer naar het binnenland te verschuiven. Alexander De Croo: “Want zelfs in het geval van een soft brexit is de business as usual voorbij. Er zullen bijvoorbeeld 1 miljoen douaneaangiften voor containers en 1,5 miljoen douaneaangiften voor nieuwe wagens opgemaakt moeten worden.”

Sowieso zal niet elke zending gecontroleerd kunnen worden. Daarvoor ontbreekt het aan douaniers. Zelfs de eerste aanwervingsronde voor 141 mensen in het afgelopen najaar kon niet ingevuld worden. “Na de selectie uit bijna vijfduizend mensen bleven maar honderd geschikte kandidaten over”, zei Vanderwaeren. Daarom wordt gekozen om meer vertrouwen te geven aan bedrijven die de correctheid van hun processen en systemen kunnen waarborgen. Daarvoor zal wel meer betrokkenheid van de ondernemingen nodig zijn: “In juli nodigden we meer dan vijfduizend bedrijven die met het VK handelen uit om een EORI-nummer aan te vragen. We kregen welgeteld twee (!) reacties. Bij een herhaling in december reageerde bijna een derde.”

Horrorscenario vermijden

Vlaams minister-president Geert Bourgeois geeft de strijd voor een handelsvriendelijke brexit nog niet op. “Volgende week wordt in het Britse lagerhuis over de deal gedebatteerd en op woensdag 16 januari volgt de stemming. Dit is dus een cruciaal moment voor de afloop van dit ‘onzalige referendum’. Mocht het Britse lagerhuis op 16 januari geen akkoord goedkeuren, dan zal ik ervoor blijven pleiten om volgens het Europese artikel-50 de overgangsperiode met twee jaar te verlengen. Want na Ierland wordt de Vlaamse economie het hardst getroffen. Afhankelijk van een deal of no-deal zou volgens de KUL het verlies kunnen oplopen van 0,6 tot 2,6% van het Vlaamse bnp. In het horrorscenario verdwijnen 28.000 Vlaamse jobs.”

De Vlaamse overheidsdiensten FIT en VLAIO (Vlaams Agentschap Innoveren en Ondernemen) werkten intussen een breed pakket van informatiefiches, dienstverlening en subsidies uit voor wie zich op de brexit wil voorbereiden. De volgende provinciale en sectorale infosessies worden binnenkort aangekondigd op de website.

Roel Jacobus