Spanje loopt voor tweede keer tegen Europese havenarbeidslamp

De Europese Commissie sleept Spanje voor de tweede keer voor het Hof van Justitie omdat het geen gevolg heeft gegeven aan een eerder arrest over zijn havenarbeidsstelsel. Voor België kan het gezien worden als een nieuw schot voor de boeg.

In december 2014 liep Spanje al een veroordeling op omdat de organisatie van laad- en losdiensten in zijn havens strijdig werd bevonden met Europese regels zoals de vrijheid van vestiging. De verplichting om bij voorrang met havenarbeiders uit een pool te werken was een van de punten waarover het Europees Hof struikelde.

Spanje en Noorwegen

“Spanje heeft de in het arrest van het Hof aan de orde gestelde punten nog steeds niet naar behoren aangepakt”, zegt de Commissie. Ze “verzoekt” Spanje snel de nodige hervormingen door te voeren. “Anders kan het Hof besluiten Spanje financiële sancties op te leggen.”

De beslissing van de Commissie kan worden gelezen als een nieuw schot voor de boeg van België. Het Spaans dossier wordt vaak vergeleken met dat van België, dat op deels vergelijkbare gronden het voorwerp uitmaakt van een procedure van ingebrekestelling van de Commissie. Vorige week werd ook het havenarbeidsmonopolie in Noorwegen al door het Hof van de Europese Vrijhandelsassociatie op losse schroeven gezet.

“Poolsystemen moeten verdwijnen”

“De tweede inbreukprocedure tegen Spanje komt niet als een verrassing”, zegt professor Eric Van Hooydonk (foto 2), die al bij de eerste veroordeling de link met de Belgische situatie maakte. Hij wijst erop dat de procedure tegen Spanje al in 2009 werd opgestart en dat “de zeer duidelijke veroordeling” die de EU-lidstaat opliep intussen al anderhalf jaar oud is.

Spanje en Noorwegen wijzen in dezelfde richting, oordeelt hij. “De boodschap van de beslissing van vandaag en het arrest van vorige week is dat monopolistische poolsystemen in havens moeten verdwijnen en dat deze arbeidsmarkt moet worden onderworpen aan mededinging.”

Deadlines

In België is de zoektocht naar een oplossing die Europa kan overtuigen, nog gaande. Minister van Werk Kris Peeters (CD&V) kreeg van Transportcommissaris Violeta Bulc tot eind juni om daarmee voor de dag te komen.

Ons land kan de signalen uit Spanje en niet naast zich neerleggen, vindt de hoogleraar en maritiem advocaat. “Tot heden heeft België zijn havenarbeidsregeling evenmin vrijgemaakt. Een aantal van de in december 2015 met Europa afgesproken deadlines zijn overschreden.”

Van Hooydonk ziet in beide gevallen ook een bevestiging van de studie naar havenarbeid in de Europese Unie die hij in 2013 in opdracht van de Commissie uitvoerde.