Notteboom over Saeftinghe: "Spreiding extra capaciteit is ongezien"

Professor Theo Notteboom keek vreemd op toen hij het Saeftinghe-lightplan onder ogen kreeg. "Elders in de wereld worden grootschalige uitbreidingen op één plek gegroepeerd, hier op vier plekken. Benieuwd wat de grote klanten daarvan gaan vinden."

Door zijn onderzoek naar grote havenuitbreidingen in de hele wereld, kan Notteboom de aanpak die in het Saeftinghe-lightplan wordt voorgesteld, toetsen aan de manier waarop andere wereldhavens in de afgelopen decennia werden vergroot. Met een uitgebreide post op zijn LinkedIn-pagina geeft de expert haveneconome te kennen dat het nieuwe plan — de recentste toevoeging aan een lijst die al acht voorstellen telde — hem de wenkbrauwen doet fronsen. Te veel water bij de wijn, naar zijn mening. "De fragmentering die uit het plan spreekt baart me zorgen. Ik begrijp dat men in deze kwestie op zoek is naar een compromis, maar de aanpak die in het plan naar voor geschoven wordt, zie je elders niet aanslaan. Goed, dit plan slaagt erin om de benodigde 7,3 miljoen extra teu te realiseren, maar doet ze dat ook op de manier die de markt vraagt?"

Wat wil de klant? 

Notteboom doelt daarmee op de groter wordende concentratie in de zeevaart en de groei van de containerschepen. "Zijn de terminaloperatoren en de rederijen het wel eens met zo'n gefragmenteerde oplossing? Past die in hun commerciële plannen? Je bouwt die extra capaciteit nu eenmaal voor je klanten. Maar volgen die de logica van jouw plan?" 

Maasvlakte 2 en Deurganckdok 

Andere wereldhavens, betoogt Notteboom, hebben hun uitbreidingsgebieden in de mate van het mogelijke aan het bestaande havengebied gekoppeld met een duidelijke concentratie van activiteiten. De Rotterdamse Maasvlakte 2 geldt daar als een schoolvoorbeeld. "Zelfs het Deurganckdok is destijds vanuit die logica geconcipieerd", stelt Notteboom. 

Nog meer combinaties 

Eerder mocht al blijken dat er in de havencommunity eerder kritisch werd gereageerd. Hoe serieus neemt Notteboom het plan? "Hoe dit negende voorstel tot stand is gekomen, weet ik ook niet", zegt Notteboom. "Misschien opent het plan, dat een aantal elementen uit de andere plannen combineert, de deur voor andere combinaties. Op basis van de acht andere alternatieven zijn er allicht nog verschillende combinaties mogelijk. Blijft de vraag hoe lang je zo'n plan wil laten aanslepen. Als overheid zou ik met zo'n negende alternatief naar de havencommunity stappen en vragen "Hebben jullie zelf een idee voor een combinatie van elementen?"

Michiel Leen