Jan Maes volgt Raymond Troch (ICO) op: “Benzine en water in ons bloed”

Na een rijke loopbaan gaat Raymond Troch eind maart met pensioen. Hij werkte eerst bij CMB en daarna als manager scheepsagentuur en logistiek bij International Car Operators. Zijn opvolger Jan Maes brengt 20 jaar ervaring op het hoogste niveau mee.

Eind maart rondt Raymond Troch (links op de foto) de kaap van 65 jaar en neemt hij afscheid als hoofd scheepsagentuur en logistiek bij International Car Operators (ICO) in Zeebrugge en Antwerpen. Hij groeide op in het Bornemse gehucht Eikevliet, genesteld in een bocht van de Schelde in Klein-Brabant. “Ik heb water in het bloed: enkele familieleden aan vaderskant zaten in de binnenscheepvaart. Na het middelbaar onderwijs in het Sint-Jan-Berchmanscollege en een academische opleiding vervoer & haven kon ik aan de slag bij Compagnie Maritime Belge (CMB). Dat was een kweekvijver voor maritiem talent. We kregen er heel vroeg kansen om wereldwijd diensten op te richten.”

Trainen met eersteklassers voetbal

De jonge Raymond Troch had nog een ander talent. “Ik kon een stukje voetballen en kreeg mijn plaats in de bedrijfsploeg AMI CMB. Aan de Sneeuwbeslaan hadden we een prachtig eigen terrein waar geregeld eersteklassers Beerschot en Berchem trainden. We mochten eens een oefenwedstrijd tegen Beerschot spelen en ik maakte twee goals. Maar ik zweet nog altijd als ik terugdenk aan mijn directe tegenstander Juan Lozano. Die was zodanig ongrijpbaar dat ik goesting kreeg om de bal met mijn handen te pakken. De legendarische Rik Coppens was toen scheidsrechter.”

Witte schepen

Begin jaren '80 werd hij door CMB voor de eerste keer naar Zeebrugge gestuurd. “Vier jaar werkte ik bij Zeebrugge Shipping & Bunkering (ZSB) aan een containerlijn naar Zuid-Afrika, met de fameuze witte schepen van Safmarine en de Belgische ‘M/V Ortelius’. In die periode leerde ik van de Zeebrugse havenarbeiders een goede les: begin hier nooit met te zeggen ‘In Antwerpen doen we het zo …’.”

Stoute schoenen

De terugkeer naar Antwerpen was de start van wereldwijde zakentrips. “Ik ben nog altijd trots op wat we bij Safmarine Container Line (SCL) met een klein, jong team konden realiseren. We trokken onze stoute schoenen aan en gingen met de grootse wereldspelers praten. Ik denk hierbij aan het opstarten van een containerdienst op de oostkust van Zuid-Amerika als slotcharter met Maersk Line en het oprichten van Safmarine do Brasil. Ik vergeet ook nooit de woelige politieke omstandigheden in het toenmalige Zaïre (nu Congo), een van de landen waar voor veel mensen creativiteit een must is. Een voorbeeld: de lading van een container stond aangegeven als ‘Perrier’ (spuitwater) maar toen hij openging, was het ‘Laurent Perrier’ (champagne). Toen Safmarine de containerdivisie aan de groep Maersk verkocht, werd ik er directeur van de afdeling Combitainer.”

Succesverhaal

“In 2005 ben ik op vraag van PSA een tweede keer in Zeebrugge ‘aangespoeld’. PSA/Hessenatie was toen eigenaar van Combined Terminal Operators (CTO) en ZSB maar verdween in 2007 van het toneel toen de Japanse groep NYK de firma omvormde tot International Car Operators (ICO). Dankzij de voortdurende investeringen van de aandeelhouder werd het een ongelofelijk succesverhaal.”

ICO ontwikkelde diverse activiteiten en groeide bijvoorbeeld uit tot de grootste autobehandelaar ter wereld, met meer dan 1.200 jobs op terminals in Zeebrugge en Antwerpen. “Ik ging de scheepsagentuur en logistiek/expeditie leiden. Dat betekende onder meer jaarlijks meer dan duizend schepen ontvangen waarvan 120 cruises.”

Haven tot in 'Bevergem'

Raymond Troch, die in het nabije Duinbergen (Knokke-Heist) woont en graag een golfballetje slaat, maakt zich ook verdienstelijk voor het algemeen belang. Hij is actief in onder meer de vereniging van Zeebrugse private havenbedrijven APZI, van Zeebrugse expediteurs VEREXZ en de federaties van agenten en makelaars NAVES (België), ECASBA (Europa) en FONASBA (wereld). “Na mijn pensioen zal ik daar hopelijk nog een paar jaar mee een stempel kunnen drukken. Een mooie realisatie is dat we het wereldcongres van FONASBA in oktober 2021 naar Antwerpen haalden. Daarbij horen uiteraard uitstappen naar de andere Vlaamse havens.”

Het gaat er vaak ernstig maar soms ook ludiek aan toe. “Tijdens een presentatie van APZI in Zaragoza vertelde ik het Spaanse publiek dat onze haven tot in Bevergem – het fictieve dorp uit de gelijknamige tv-serie – reikte. Tot hilariteit van het gezelschap uit Zeebrugge natuurlijk. Of bij onderhandelingen met internationale reders over de commerciële policy lieten we de tegenpartij zweren dat hij ‘alleen de waarheid zou spreken’ met de hand op een bijbel uit mijn hotelkamer.”

Van Detroit via Stuttgart naar Zeebrugge

Eind januari kwam zijn opvolger Jan Maes (48) aan boord. “In plaats van water, heb ik benzine in het bloed”, zegt de geboren Zelenaar die vorig jaar naar Knokke verhuisde. “Ik was al van kindsbeen af gefascineerd door de automobielsector en kon na mijn studies in de handelswetenschappen (Vlekho Brussel) meteen aan de slag bij Chrysler-Jeep. De eerste jaren had ik een commerciële brugfunctie tussen de Europese distributeurs en de hoofdzetel in Detroit. Daarna stuurde ik operationele teams aan in de onderdelenmagazijnen in Born (Nederland) en Puurs.”

In 1999 fusioneerde de Chrysler Corporation met Daimler-Benz tot DaimlerChrysler. “Het hoofdkwartier van Mercedes-Benz in Stuttgart zocht jonge mensen die de Amerikaanse bedrijfscultuur kenden. Die opportuniteit betoverde me als 28-jarige ‘petit Belge’. Een Duits verblijf van aanvankelijk drie jaar werd vijf, tien en uiteindelijk twintig jaar. Nadat ik voor integratieprojecten de wereld rondreisde, scheidden in 2007 de twee groepen weer. Mijn Belgische vrouw, die intussen ook bij Daimler werkte, en ik bleven in Duitsland. Van 2007 tot 2011 leidde ik de Europese verdeling van de bedrijfsvoertuigen en vanaf 2012 ook van de personenwagens. Ik leerde trouwens toen ICO kennen via het plannen van de distributienetwerken – per truck, schip, trein en luchtvaart – en het inkopen van logistieke diensten – port operations en vehicle processing centres (VPC) – in de havens. Van 2016 tot 2020 was ik verantwoordelijk voor de strategische aankoop van aandrijfsystemen en componenten voor elektrische wagens. Dat was ook een zéér interessante ervaring: overdag leefde ik in de periode 2025-2035 en ’s avond kwam ik terug in 2020 thuis.”

Omwenteling automobielsector

‘Thuiskomen’ deed Jan Maes vorig jaar ook letterlijk. “We konden niet langer weerstaan aan de lokroep om naar de heimat terug te keren. Mijn vrouw en ik gaven tussen twee lockdowns door ons ontslag en we kochten een woning aan de kust. Ik vond bij ICO in de onmiddellijke buurt werk dat naadloos op mijn ervaring aansluit. Zowel qua inzicht in het verwachtingspatroon van een autoproducent, de distributielogistiek als in de toekomstige ontwikkelingen, kan ik een meerwaarde betekenen. Want de automobielsector staat voor de meest ingrijpende omwenteling in haar bestaan: de elektrificatie en digitale transformatie zullen in sneltreinvaart álles veranderen. Die evolutie is ingezet en is onomkeerbaar. De auto van de toekomst wordt een geavanceerd softwarepakket op wielen. De behandelaars en transporteurs zijn zich daarvoor volop aan het aanpassen.”

Het takenpakket van Jan Maes wordt geen blauwdruk van wat Raymond Troch opbouwde maar zal toch grotendeels overlappen. “Van agentuur en douane heb ik de basiskennis paraat maar voor de finesses reken ik op de teams in Antwerpen en Zeebrugge. In beide kantoren hebben we een vijftiental ervaren declaranten, waterklerken en agenten.”

Mystery shopper cruises

Tot slot heeft Raymond Troch een goede raad voor zijn opvolger. “Vertel niet alleen je eigen verhaal maar luister goed naar de klanten en leveranciers. Probeer te begrijpen wat ze nodig hebben, dan kun je hen écht helpen. En werk in team want samen bereik je veel meer dan alleen.”

Zal hij nu tijd hebben om zelf een van de jaarlijks 400.000 cruisepassagiers in Zeebrugge te worden? “Door al dat professioneel reizen voor de scheepvaart kwam het nooit in me op om tijdens mijn verlof op cruise te gaan. Momenteel ligt die sector volledig stil en het is afwachten hoe en wanneer het toerisme weer op gang zal komen. Tot in maart 2020 was dat in Zeebrugge – met Brugge als internationale trekpleister – booming business. We kenden jaarlijks 140 aanlopen, waarvan ICO 120 keer agent was. Hoe je het draait of keert: de komst van toeristen in de Vlaamse steden, turnarounds van cruisepassagiers alsook proviand voor duizenden opvarenden aan boord nemen, is goed voor de economie.  We steken daarom heel veel werk in promotie en ondersteuning. Misschien moet ik nu cruise mystery shopper worden, dat is een idee.”

Roel Jacobus