Grotere schepen nopen cartografie tot centimeterwerk

De loodsen moeten zich voortdurend bijscholen om met de steeds grotere schepen veilig om te gaan. Ook de peilingen en kaarten van de Vlaamse Hydrografie moeten steeds vaker tot soms op centimeters bijgewerkt worden.

Agentschap Maritieme Dienstverlening en Kust (MDK) meldt in haar jaarverslag dat de rivier-, kust- en kanaalloodsen (350 in aantal) vorig jaar 59.644 vaarten begeleidden. Daarmee werden 665 (+1%) meer zeeschepen over de Noordzee, Westerschelde en het kanaal Gent-Terneuzen geloodst dan in 2018. Behalve dat er meer schepen kwamen, werden ze ook almaar groter. MDK schrijft dat toe aan onder meer de sterke toename van het aantal containers in de Vlaamse havens.

Grotere schepen hebben ook gevolgen voor het agentschap en haar medewerkers. Ten eerste moeten de loodsen zich er constant voor bijscholen. En de peilingen van de Vlaamse Hydrografie op de Noordzee en de Schelde – en de kaarten die ze daarvan maakt voor de loodsen en kapiteins – moeten bijgewerkt worden. Want die moeten zeer accuraat, nauwkeurig en actueel zijn. “Het gaat soms echt om centimeters”, zegt MDK. De Vlaamse Hydrografie maakte in totaal 913 elektronische kaarten. Op de Schelde werden 467 peilingen uitgevoerd, op de Noordzee 127.

Geen enkele aanvaring

Over de veiligheid werd alvast uitstekend gewaakt. Het Maritiem Reddings- en Coördinatiecentrum (MRCC) van de afdeling Scheepvaartbegeleiding in Oostende registreerde 376 noodoproepen. “Die gingen meestal over plezierbootjes met een platte batterij of een lege tank.”

Vorig jaar werd in samenwerking met de Nederlandse collega’s van Rijkswaterstaat negen nieuwe radars in gebruik genomen. Via bemande verkeerscentrales en onbemande radartorens monitoren de verkeersleiders alle nautische bewegingen op de Noordzee en de Westerschelde. “Dat is in 2019 zeer goed gelukt: binnen ons werkingsgebied was er geen enkele aanvaring of groot incident.”

Stijging zeewaterniveau

Via de eigen rederij VLOOT zet het agentschap 49 overheidsvaartuigen in. Daarbij zitten zeven veerdiensten in Antwerpen, regio Gent en Oostende die vorig jaar in totaal bijna 3,5 miljoen passagiers vervoerden.

Voor dit jaar ziet MDK als grote uitdagingen: de dienstverlening verder verbeteren en aandacht voor maatregelen die de klimaatverandering helpen beperken. Want het agentschap is als geen ander betrokken partij bij de stijging van het zeewaterniveau. Er wordt gedacht aan een elektrisch veer, ledverlichting in de vaarwegmarkering en meer sensibilisering voor ‘eco-varen’ waarbij minder CO2 wordt uitgestoten.

Roel Jacobus