War for talent: ook in 'de maritime' steeds prangender probleem

Een overwegend vrouwelijk panel van hr-experten leest de maritieme sector de les: de 'war for talent' is een realiteit, ook voor deze sector. "De sense of urgency neemt toe", meent professor Christa Sys.

Het zevende BNP Paribas Fortis Port Co-Innovation Café, een halfjaarlijkse afspraak in de schoot van het departement TPR van de Universiteit Antwerpen, boog zich de voorbije week over de war for talent in de maritieme keten. Voorafgaand aan de debatten schoven Fons Leroy van de VDAB, Ann Schils van Randstad, Sofie Moerbeek (BNP Paribas Fortis), Elena Secuianu, human resources manager MSC Belgium en Sarah Hanegraef, adviseur Talent en Communicatie Alfaport en initiatiefneemster prof. Christa Sys aan voor een interview. 

"Enkele grote bedrijven in de haven vroegen ons om ons ook eens over de 'p' van 'people' te buigen", zegt Sys. "De roep naar personeel, de war for talent, is er intussen ook aan de orde. Daarom hebben we Fons Leroy als keynotespreker: hij heeft het over de 'rugzak' met competenties die de werknemer van de toekomst nodig heeft."

Leroy schetst de uitdagingen: "De sector heeft veel vacatures en wordt bovengemiddeld geconfronteerd met de vergrijzing. Voor elke 100 mensen die met pensioen gaan, komen er globaal maar 82 nieuwelingen bij. De spanning neemt dus toe."

Randstad: "Niet focussen op cv"

Ann Schils ziet die evolutie nu al bij Randstad: "Zorgen dat je geen talent verliest. Kortom: getalenteerde mensen aan boord houden, is vandaag enorm belangrijk. Iedereen heeft het over het instroomprobleem, maar we moeten vooral ontdekken welke talenten mensen meebrengen opdat ze optimaal in een organisatie zouden passen. Dat betekent: toekomstgericht kijken wat je als bedrijf nodig hebt, veel meer dan focussen op cv's en ervaring uit het verleden."

Artifical intelligence en doorgedreven digitalisering werpen vragen met onzekere antwoorden op over de skillsets die over enkele jaren cruciaal zijn. "Skills zijn een ding, maar ook het intrinsieke leervermogen van de kandiaat moet in overweging worden genomen", besluit Schils. 

Sense of urgency

De sense of urgency neemt wel toe, meent Christa Sys. "De instroom vanuit de nieuwe generatie biedt een bijkomende uitdagng: ze arriveren in de sector, maar blijven er niet noodzakelijk. Sommige bedrijven hebben het daar moeilijk mee."

Schils vult aan: "De sense of urgency is er nu al voor de knelpuntberoepen, maar voor de structurele veranderingen op de lange termijn, voor álle profielen, is die er veel minder." 

Leroy hamert op een pijnpunt: "Het aspect levenslang leren is dikwijls nog compleet afwezig. Er worden veel cao's afgesloten, maar zonder veel perspectief op de toekomst: waar zijn thema's als loopbaanbegeleiding, permanente vorming, werkbaar werk die de switch naar de digitale economie moeten helpen verzachten? Het beleid is veel te reactief, er wordt te weinig geanticipeerd op deze veranderingen die de hele economie zullen treffen. 1.500 mensen op straat zetten en daarna 1.000 nieuwe aanwerven is bijzonder dom op een krappe arbeidsmarkt. Zorg dat je er geen 1.500 moet ontslaan! Maar dan moet je investeren in bijscholing en begeleiding."

Talent Mobility

Sofie Moerbeek van BNP Paribas Fortis zet daar kanttekeningen bij: reskilling en upskilling spelen wel degelijk een rol. Getuige daarvan: de recente instroom van ex-bankmedewerkers in het logistieke opleidingsproject Talent Mobility, waarbij Moerbeek als projectmanager betrokken was. 

In de maritieme praktijk lijkt men er nog niet zo geweldig hard van wakker te liggen. "Op de vloer is het moeilijk om mensen en management van die sense of urgency te overtuigen", zegt Elena Secuianu van MSC. "Ze hebben nooit op deze manier gewerkt, met aandacht over herscholing en heroriëntatie. Dit gaat niet alleen hr-managers aan, maar ook leidinggevenden. De veranderingen gaan heel traag en geleidelijk. Ook die digitalisering waar iedereen zo op focust, gaat op het terrein veel minder snel dan gedacht."

Werk aan de winkel 

Leroy gelooft zijn oren niet: "Het verbaast mij dat krimpende sectoren er wel mee bezig zijn en groeisectoren niet. "Ook Schils waarschuwt voor te veel gerustheid: "De sector kan nog grote ogen trekken. Het kan veel sneller gaan dan gedacht. De logistieke sector leeft te veel in de waan van de dag, ze zijn nog niet bezig met de toekomstige ontwikkeling. En het mag niet te veel kosten. Trajecten uitzetten is een pittige opdracht. Misschien moeten de bedrijven de krachten bundelen. Voor kleine spelers is het niet evident om daar weerwerk aan te bieden. Daar hebben ook de Portilogs en andere verenigingen een rol in te spelen. Op c-level zou de sense of urgency mogen toenemen." 

Moerbeek: "De jongeren verwachten wel een en ander qua digitale awareness van hun toekomstige werkgever. Als die verwachtingen niet snel worden ingelost, zijn ze na enkele maanden teleurgesteld weg." 

Michiel Leen