Vooral afwachtende reacties op Europees advies wet-Major (update 2)

Het advies van het Europees Hof waarin het statuut van erkende havenarbeiders wordt erkend, maar een bom wordt gelegd onder sommige procedures en erkenningsorganen, wordt overal met aandacht gevolgd. De reacties zijn, zoals te verwachten, afwachtend.

Update vrijdag 11/09 - 15 uur

De defintieve uitspraak van het Europese Hof kan nog wel enkele maanden op zich laten wachten. Maar het advies dat werd uitgebracht door de advocaat-generaal zou verstrekkende gevolgen kunnen hebben. In het advies blijft de erkende havenarbeid overeind, maar wordt gesteld dat de Europese spelregels worden overtreden bij de Belgische toepassing van het principe erkende havenarbeid. Ook de stelling dat de wet-Major na een definitieve uitspraak tijdelijk zou gehandhaafd worden, vindt bij de advocaat-generaal geen genade. Het argument dat de sociale onvrede in het gedrang komt en er rechtsonzekerheid zou volgen, veegt hij van tafel als 'geen dwingende redenen van algemeen belang'.

Corporatisme

De scherpste reactie komt voorlopig van de Antwerpse advocaat Eric Van Hooydonk, specialist in de materie en bekend als koele minnaar van de wet-Major. Hij vindt de impact van dit advies niet te onderschatten. "Dit advies gaat niet over lonen of arbeidsvoorwaarden en ook de erkenning van de havenarbeid blijft bestaan, maar het hele corporatistische apparaat dat er omheen bestaat, moet volgens dit advies worden aangepakt. Deze zaak draait om de kwestie van toegang tot de arbeidsmarkt: welke obstakels zijn er in de haven voor bedrijven en werkzoekenden die er willen werken? Vandaag is die toegang in handen van een corporatistisch netwerk van zowel de bonden als de werkgevers, die de opleidingen, erkenningen en medische controles van de havenarbeiders monopoliseren. Dat botst met het principe van vrijheid van werken en ondernemen uit het Europees recht."

Rigide

Van Hooydonk acht de kans groot dat het Europees Hof het advies van de advocaat-generaal volgt. Een uitspraak door die rechtsinstantie kan evenwel nog maanden op zich laten wachten. Daarna is het aan de Raad van State en het Grondwettelijk Hof in België om met de Europese uitspraak aan de slag te gaan. "Dit advies is een uitloper van de rechtszaak die verschillende bedrijven aanspanden tegen het compromis rond de aanpassing van de wet-Major uit 2016", vat Van Hooyonk samen. "Ik voorspel al jaren dat er vanuit Europa een reactie zou komen. In geen enkele Europese haven is de arbeidsmarkt zo rigide als in Antwerpen." 

Cepa

Bij Cepa, de private werkgeversorganisatie van de goederenbehandelaars van de haven van Antwerpen, is de reactie voorzichtig. "We gaan het advies grondig bekijken en de implicaties ervan onderzoeken. Het blijft momenteel wel wachten op de uitspraak van het Europees Hof", zegt Yann Pauwels, woordvoerder van de Antwerpse werkgeversorganisatie CEPA. Dat is ook wat Stephan Vanfraechem, de directeur  van werkgeverskoepel Alfaport-Voka, kwijt kan. "Dit is een advies dat moet bestudeerd worden. Het blijft wachten op het definitieve oordeel van het Europees Hof.

ABVV: onrust

BTB Vakgroep Haven Antwerpen communiceerde vanmiddag met de achterban over de Europese ontwikkelingen. Concrete acties worden in dat communiqué nog niet aangekondigd. Marc Loridan, voorzitter van BTB-ABVV Haven Antwerpen: "Bij de havenarbeiders is er momenteel grote ongerustheid. We willen nu vooral de tijd nemen om het advies te bestuderen en onze leden in te lichten. Het advies verbaast ons enigszins omdat er recent nog aanpassingen geweest zijn, onder andere waar het gaat over het aanwerven van arbeiders van buiten de 'pool'."

ACV

Ook de christelijke bond wil vooral wachten op de definitieve uitspraak van het Europees Hof. "Maar ACV-Transcom blijft onverkort achter de wet op de havenarbeid staan", zegt Kurt Callaerts van het ACV. "De Spaanse advocaat-generaal heeft misschien te veel naar de Spaanse ingebrekestellingsprocedure van de havenarbeid gekeken. Nochtans hebben wij de procedure voor ingebrekestelling kunnen stoppen door de Europese Commissie in april 2017. Dit dankzij intens sociaal overleg en contact met de Belgische overheid. Een totaal andere situatie dan in Spanje. Misschien heeft hij ook minder zicht op de manier waarop het sociaal overleg in onze havens en in België werkt en onze havens (en economie) ten goede komt.
De stopzetting van de procedure voor ingebrekestelling door de Europese Commissie voor de Belgische haven, gebeurde trouwens onder bepaalde afspraken die gemaakt werden en werden uitgevoerd of nog in uitrol zijn. Maar toch gaan we voor bepaalde liberale geesten nog niet ver genoeg, en zal het nooit genoeg zijn. Daar zullen we ons als vakbond dan ook manifest tegen verzetten."

Middlegate

Gedelegeerd bestuurder Kim Notman van Middlegate Europe wil nog niet ten gronde reageren. Hij wacht liever op een definitieve uitspraak. "Maar ik wil toch graag verduidelijken dat ons bedrijf geen probleem heeft met het gegeven havenarbeid op zich. Onze inzichten gaan uitsluitend over het werk in magazijnen en de shunting (containervervoer binnen de haven, red.) waarvan we vinden dat het niet onder het begrip havenarbeid moet vallen."

Andere reacties

Flows vroeg ook naar de inzichten van onder meer Katoen Natie. Die reacties leest u hier van zodra ze onze redactie bereiken.

Michiel Leen, Roel Jacobus