Luc Vandenbulcke (DEME): "Europa moet kampioenen beter behandelen"

Onze redactie zoekt elke week iemand op die ons een dieper inzicht kan geven in de actualiteit. In dit weekendinterview spreken we met Luc Vandenbulcke, CEO van DEME.

Eind deze maand staat topingenieur Luc Vandenbulcke (49) anderhalf jaar aan het roer van DEME, waar hij overigens al 23 jaar actief is. 

FLOWS: Een zeer licht gedaalde omzet, een sterker gedaalde winst, een wat teruggelopen orderboek: 2019 was blijkbaar minder goed voor DEME?

Luc Vandenbulcke: “Integendeel. Het was nog maar eens een topjaar, zeker als je vergelijkt met collega’s/concurrenten. De resultaten – vrijwel een status quo – liggen volledig in de lijn van de verwachtingen. In feite was het een topjaar in een conjunctuur die meer uitdagend was dan het jaar daarvoor. De veel lager dan verwachte olieprijs heeft ons niet direct geraakt. Indirect drukte die allicht wel op het investeringsklimaat in landen die daar sterk van afhangen. Een tweede punt was de toenemende concurrentie vanuit China.”

“Dankzij onze diversificatie hebben we er opnieuw een topjaar van gemaakt waarbij onze vier pijlers het in hun specifieke karakteristieken allemaal goed hebben gedaan. Kijk bijvoorbeeld naar Milieu waar we hier in Antwerpen volop bezig zijn met Blue Gate en nu ook met de sanering van Fort Filip. Of Infra met drie grote werken in Nederland (de sluis van Terneuzen, de Blankenburgtunnel en de Rijnlandroute) en natuurlijk het belangrijke Oosterweelcontract in Antwerpen. Voor onze baggerafdeling kan ik verwijzen naar de baggerwerken op de Elbe. Die zullen eind dit jaar voltooid zijn. In offshore kan ik onder meer verwijzen naar de werken in SeaMade of Borssele.”

Voorlopig wordt geen dividend uitgekeerd. Niet leuk voor de aandeelhouder maar wellicht begrijpelijk in volle coronastorm?

“Daar kan ik niet veel over zeggen. Dat wordt uitgetekend op het niveau van CFE. Het lijkt me inderdaad verstandig vandaag voldoende cash als buffer te hebben. We staan nog maar aan het begin van deze crisis nadat we nu hopelijk aan het einde staan van de logistieke aanpak van die crisis. De economie komt weliswaar stilaan op gang maar heel veel landen zijn zeer zwaar getroffen. De grote vraag is hoe die landen er gaan uitkomen. Het antwoord kan alleen maar gefragmenteerd zijn. Zo komt Europa met relanceplannen. Daarbij wordt de richting van de Green Deal aangehouden. Dat zou toch het beste zijn. Kijk bijvoorbeeld naar de Deense overheid die net nu groen licht gaf voor de Fehmarnbelttunnel. Hoe economieën die bijvoorbeeld sterk afhankelijk zijn van de olie er zullen uitkomen, is moeilijker te voorspellen.”

Hoe ziet DEME zich door deze nog lang niet uitgeraasde storm slaan?

“Een direct probleem was de wissel van de bemanningen. In Oostende hebben we korte tijd een hotelboot gehuurd om er onze bemanningen in quarantaine te houden. Nadien besloten we iedereen thuis in quarantaine te houden. Al van bij het begin ondernamen we pogingen om de bemanningen die wereldwijd afgewisseld moesten worden, te repatriëren. Soms was dat onmogelijk zoals in India. Begin juni zijn we er toch in geslaagd ginder drie van onze schepen naar Sri Lanka te brengen en hebben we de bemanning met een speciaal gecharterd vliegtuig afgelost. Dat kost uiteraard fortuinen maar dat hebben we er voor over. Nu zijn we oplossingen aan het zoeken voor onze laatste mensen in Afrika. Hier in het hoofdkwartier zijn we bijzonder snel maximaal overgeschakeld op thuiswerk. Pas sinds enkele weken is er hier tot ieders opluchting terug serieuze activiteit in de kantoren, met inachtneming van alle veiligheidsmaatregelen. Uiteindelijk vervangt niets het sociale contact. Wij zijn een bedrijf met veel jonge mensen die opleidingen moeten volgen en in teams moeten werken, zij het nu in het nieuwe normaal.”

“Uiteraard zal dit alles een zekere impact hebben op de omzet en de resultaten. Er zijn al die extra logistieke kosten, de kosten van bemanningen in quarantaine of thuis en zeker ook de vertragingen in sommige civiele werken in België en Nederland omdat onderaannemers gewoon niet tot hier geraakten.”

Toch één lichtpunt: DEME is beste werkgever van het jaar …

“… en dat voor de derde keer in vier jaar. Dat is omdat we heel veel moeite doen om goede mensen niet alleen te hebben maar ook te houden. We creëren voor hen het goede klimaat. Daarom dat we ook zo snel op de bal gespeeld hebben. Dat loont op de lange termijn want het gaat niet zozeer om die onderscheiding dan wel om het feit dat we een kennisbedrijf zijn met goede mensen met goede tuigen. Het is die combinatie die werd beloond.”

De irreëel lage olieprijs moet toch een weerslag hebben op het enthousiasme om nog in windmolenparken te investeren? 

“Ik geloof echt niet dat dit veel directe weerslag zal hebben op de offshore-industrie. Ik zie geen tekenen dat de offshore windindustrie van de tafel zou zijn. Integendeel, er komen nog heel veel nieuwe inplantingen bij. De targets zijn begin dit jaar nog overal naar boven bijgesteld. Ik denk eerder dat in de relanceprojecten die onvermijdelijk zullen volgen na deze crisis, de energie-omslag een grote rol zal spelen. Ook Euro-ondervoorzitter Timmermans onderstreept vanuit een zeer sterke economische realiteitszin dat de Green Deal na COVID-19 belangrijk zal zijn.”

“Onrechtstreeks zullen er wel klappen vallen. Zo zal het Midden-Oosten het moeilijk krijgen hoewel ze er ook met een prijs van 40 dollar per vat nog aan verdienen.”

Hoe staat het met de afhandeling van het ongeval met de Orion?

“Dat is een tegenslag. Bovenal was het een geluk dat er geen zwaargewonden zijn gevallen. Wij hadden gehoopt het schip nu al te kunnen inzetten en hopen zo snel mogelijk alternatieven te vinden. Meer kan ik daar echt niet over zeggen: er is niets nieuws te melden.”

Volgens de geruchten wordt DEME nu ook scheepsbouwer. Jullie zouden, samen met de Nederlandse baggeraars, participeren in de Nederlandse scheepswerf IHC in Merwede? Waar jullie overigens al veel schepen lieten bouwen.

“En er wordt nog gebouwd. Denk maar aan de Spartacus die in de tweede helft van dit jaar opgeleverd wordt als de grootste cutter ter wereld. En ook de hopper Meuse die net werd opgeleverd plus nog eens twee splijtbakken. Daarnaast zijn er nog heel wat projecten. Zo loopt het voortraject voor de bouw in Taiwan van een zusterschip van de Orion.”

“Wat IHC betreft moet ik u voor de details verwijzen naar Ackermans & Van Haaren. Zij – en niet DEME – zijn het die mee hebben gezocht naar de redding van IHC. Die redding is nu sinds enkele dagen ook daadwerkelijk volledig geregeld.”

De thuismarkt blijft uiterst belangrijk. Maar onder druk van Europa heeft Vlaanderen beslist dat uw vijftig jaar oude baggercontract op de Schelde vanaf 2022 moet ‘opengegooid’ worden.

“Als het zover is, zullen we uiteraard meedingen en de aanbestedingen bekijken. Toch dit. Europa is een zeer open markt en wij zijn overal in de wereld actief, maar Europa moet toch eens weten wat het wil. Want intussen schermen grote landen zoals de VS, Japan en China hun markten af of komen ons hier op onze open markt beconcurreren.”

“Wij blijven terzelfdertijd investeren in hoogtechnologische, ecologisch verantwoorde, duurzame middelen zoals in de grootste hopper ter wereld. Wij zijn de beste werkgever en pogen er te zijn voor onze werknemers. Hier wordt enorm veel technologie ontwikkeld zoals nu voor de Oosterweeltunnel of voor de offshorewindparken. Dat doen we hier.”

“Europa moet appelen met appelen vergelijken. Het trad vorig jaar op tegen een fusie van Alstom met Siemens omdat die combinatie te groot zou zijn. En dat terwijl de Chinese concurrentie groter is! Europa zou zijn kampioenen dus beter moeten behandelen.”

“Door corona belanden we nu onvermijdelijk in een protectionistisch klimaat. Je kan niet achter duurzame ontwikkeling staan en tegelijk Chinese bedrijven hier zomaar laten werken. Een open economie is goed maar waar brengt ons dat nu? Corona zal heel veel werkloosheid veroorzaken. Zelfs eurocommissaris Vestager zegt dat we onze kampioensindustrieën beter moeten beschermen. Er is een enorme mentaliteitswijziging nodig om dat te beseffen. Het kan toch niet zijn dat we hier ultrastrenge regels hanteren terwijl we terzelfdertijd wél zwaar gesubsidieerde en afgeschermde economieën de vrije hand geven.”

Paul Verbraeken