Joyce Bliek na 19 jaar weg als pionier digitalisering haven Rotterdam

Joyce Bliek nam onlangs afscheid als hoofd digitalisering van Havenbedrijf Rotterdam. "De eerste fase van de digitale transitie bij het Havenbedrijf is afgerond. Het is aanleiding voor mij om naar een nieuwe baan in de digitalisering uit te kijken."

Bijna de helft van haar leven tot nu, werkte Joyce Bliek (43) bij het Havenbedrijf. "Het was mijn eerste baan. Ik begon er na mijn studie bedrijfskunde. Ik ben geboren in Hoek van Holland, dus als kind zag ik die prachtige schepen al voorbijkomen. Waar kun je dan anders gaan werken dan bij het Havenbedrijf Rotterdam? De eerste jaren was ik commercieel verantwoordelijk voor containers en breakbulk. Ik was in die tijd betrokken bij de ontwikkeling van tal van mooie dingen, zoals de Tweede Maasvlakte."

Er was nog niets

In 2015 werd ze gevraagd om de digitalisering van het Havenbedrijf ter hand te nemen. "Er was nog niets. We zijn begonnen, mede gebaseerd op vragen van klanten zoals: hoe komt mijn lading sneller door de haven, kunnen jullie op basis van de weersverwachting de aankomst van schepen voorspellen?"

Fail fast, fail cheap

Ze merkte dat digitalisering twee snelheden kent: een van de dagelijkse praktijk en een van vernieuwende ontwikkelingen. "De eerste gaat 24/7 door en is onderdeel van de bedrijfsvoering, de tweede wordt gekenmerkt door datagedreven werken en de opkomst van allerlei digitale platformen. De tweede ontwikkeling gaat veel sneller dan de dagelijkse praktijk. We moesten dus experimenteren. Fail fast, fail cheap. We zijn door schade en schande wijzer geworden."

Port call optimisation

Uiteraard ging niet alles vanaf de start goed. Ze noemt port call optimisation. "Dat kostte vele stappen voordat het naar behoren functioneerde." Maar werkt het nu wel optimaal? Nog altijd willen niet alle havens en rederijen de noodzakelijke gegevens delen. Daardoor moeten schepen op zee op een loods wachten, en in de havens zijn er oplopende wachttijden voor de binnenvaart en het wegvervoer. "Dat klopt, het zou zeker helpen als meer gegevens zouden worden gedeeld. Er moeten nog de nodige stappen worden gezet."

Flows: Ter voorkoming van 'Suezfiles' werkt de informatie-uitwisseling in Rotterdam tijdelijk wel optimaal. Het kan dus wel.

Joyce Bliek (JB): "Ik ben er niet meer bij betrokken, dus de details hiervan ken ik niet. Maar dat is typisch een voorbeeld van iets dat je probeert als bepaalde omstandigheden dat vereisen, terwijl je aan het begin nog niet weet of het werkt. Maar dat dit in Rotterdam zo snel in de lucht kon komen, zegt iets over de mate van digitalisering die er al is. Een paar geleden had het nog niet gekund."

Iedere haven ontwikkelt zijn eigen digitale platform. Is dat handig?

JB: "Ik vind het prima dat havens daarin zelf het voortouw nemen. De ene haven is nu eenmaal verder met digitalisering dan de andere. Er zijn IT-standaarden en IMO-standaarden waar iedereen zich aan kan houden. Zo ontstaat interoperabiliteit, dat is belangrijk. Uiteindelijk zijn havens het aan hun klanten verplicht om zo competitief mogelijk lading te vervoeren. Ik vind het heel gezond dat iedereen met zijn eigen ontwikkeling bezig is. Vervolgens maken standaarden uitwisseling mogelijk."

Rotterdam loopt voorop in digitalisering. Bepaalt Rotterdam hierdoor hoe het digitaal verdergaat, of zijn dat grote rederijen als A.P. Moller-Maersk en MSC?

JB: "Het mooie is dat we dat niet weten. Rotterdam loopt inderdaad voorop. Maar die voorsprong is uiteindelijk relatief. Ook in Antwerpen en op andere plekken zitten hele slimme digitale jongens en meiden die hele goede producten maken waarmee klanten worden geholpen. Bovendien, in andere industrieën zijn het juist de nieuwkomers die de trend hebben gezet."

Digitale systemen kunnen worden gehackt. Cybersecurity is dus prioriteit nummer 1?

JB: "Uiteraard. Helaas zijn digitale aanvallen onvermijdelijk. DP World in Antwerpen en APMT in Rotterdam kunnen erover meepraten. Goede cybersecurity gaat ervan uit dat bedrijven de hele dag worden aangevallen door hele intelligente mensen. Het systeem is goed tot aan de volgende aanval. Die moet je dan wel kunnen doorstaan. Maar dat die volgende aanval er komt, staat vast. Het blijft een ratrace, vergelijkbaar met de drugscriminaliteit in de havens."

Wat zijn uw plannen?

JB: "Ik ben vertrokken bij het Havenbedrijf omdat de digitale transitie grotendeels is afgerond. Dat betekent uiteraad niet dat de digitalisering helemaal af is, wel dat ze in de bestaande organisatie is opgenomen. Ik praat nu met bedrijven in de industrie die nog aan het begin van de digitalisering staan. Ik neem daar de tijd voor, maar voor de zomer werk ik ergens anders.”

Adrie Boxmeer