De Wever: "Opvolger Van Peel moet in grote schoenen stappen" (+foto's)

Marc Van Peel kreeg van het Havenbedrijf een afscheid in stijl. Een gedicht van de stadsdichter op het Havenhuis, een eresaluut van Bart De Wever en een filmpje van de kleinkinderen vormden de hoogtepunten.

Aan schoon volk geen gebrek aan boord van de Jules Verne, die voor het afscheidsfeest was aangemeerd voor het Havenhuis. Bart De Wever, diens voorganger Patrick Janssens, gouverneur Cathy Berckx, de CEO van de haven van Zeebrugge en de twee CEO's van North Sea Port, MSC-baas Aponte en nog tal van andere prominenten uit binnen- en buitenland waren present. Uit alle formele en informele wensen bleek groot respect voor de twee 'ambtstermijnen' van Van Peel als havenschepen.

Syndroom

Jacques Vandermeiren (foto 3) opende het feest met een hulde aan de uittredende havenschepen. "Een innemende en indrukwekkende persoonlijkheid met een grote betekenis voor de haven en de havengemeenschap", was de omschrijving waarmee de CEO zijn hulde startte. Daarna betrok Vandermeiren uitvoerig Van Peels echtgenote Veerle (foto 4) in de huldiging. Met een kwinkslag waarschuwde hij haar voor het 'retired husband syndrome'. Zo meende hij in dat verband te weten dat het feestvarken plannen zou hebben om zijn baard af te scheren om anoniemer door het leven te gaan. Vandermeiren schonk namens het Havenbedrijf aan de echtgenote een juweel met het Havenhuis, en Van Peel een munt met de afbeelding van het Havenbedrijf met twaalf kleine diamanten. Een diamantje voor elk jaar dienst als havenschepen.

Marrakech

Zoals wel vaker was de toespraak van Bart De Wever (foto 5) weer bijzonder pittig. "Als containers konden stemmen, waren we hier op de inauguratie van de nieuwe burgemeester", was de gevatte reactie van Bart De Wever op het veel gebruikte statement van de havenschepen dat hij de baas was over een veel groter stuk van de stad dan de burgemeester. Daarmee was de toon gezet voor een typische De Wever-speech, gebaseerd op enkele krabbels op een klein stukje papier. "Ik zie iedereen denken: 'Heeft die mens niets beter te doen?'", opende De Wever zijn toespraak tot algemene hilariteit. "De verklaring is eenvoudig. Mijn aanwezigheid is een vergissing. Er stond in mijn agenda: 'Belangrijk! Marc!' Ik dacht dat dit een afkorting was van Marrakech."

Rome

Geen toespraak van historicus De Wever zonder verwijzing naar de Romeinen, zeker niet op het afscheid van een collega-historicus. Hij vergeleek het verdwijnen van Van Peel in de haven met het einde van een tijdperk. "Net zoals het einde van het Romeinse Rijk. In het jaar 476. Ik denk dat Marc er zelf bij was. De val van Rome was het einde van een prachtige tijd. Een tijd waar mensen Latijn spraken, Rijken veroverden en politici nog ten oorlog trokken en met hun eigen blote handen de vijand afmaakten. Een mooie tijd dus. Een tijd die tot een einde kwam en waarna alles minder beschaafd en minder zeker leek ... Ik ben heel eerlijk als ik zeg dat ik het jammer vind dat je vertrekt."

Kartel

De Wever vatte ook de gezamenlijke politieke carrière van hem en Van Peel met veel humor samen, met een samenvatting van allerlei kartels uit de Antwerpse politieke geschiedenis. Beginnend met een kartel CVP-Volksunie in 1994 waar ze beiden op de lijst stonden. "Ik leerde u toen kennen als een geestig, slim en behendig politicus. Dat kartel was geen overweldigend succes. Maar Marc werd onverwacht partijvoorzitter en iedereen zag plots ook dat hij een geestig, slim en behendig politicus was. In de politieke wereld waar veel 'kiekens' rondliepen, doken plots 'dioxinekiekens' op. Zoals het altijd gaat na een nederlaag: de voorzitter heeft gedaan. Dat was onterecht, maar het is ons geluk geweest, want daardoor is uw kompas naar Antwerpen verschoven."

Geestig-slim-behendig

"In 2006 waren het CD&V en N-VA die toen in kartel gingen. Voor een tweede keer op een lijst met Van Peel. En het was opnieuw geen succes. Als geestig, slim en behendig politicus ging hij toch met een van de hoofdprijzen, de job als havenschepen, aan de haal. Dat was voor hem én de haven een goede zaak. Want Marc kwam thuis in die rol. In 2012 ging CD&V weer in kartel, maar niet met N-VA. Voor het eerst stonden we niet samen op een gemeentelijke lijst. Ook daar wist hij uiteindelijk in een heel moeilijke situatie als geestig, slim en behendig politicus een oplossing te vinden."

Opvolger

Volgens Bart De Wever was de samenwerking met Marc Van Peel uitstekend. "Ik meen heel serieus dat ik het jammer vind dat we afscheid moeten nemen. We weten nog niet wie u zal opvolgen. Maar één ding staat vast: het zijn heel grote schoenen waar die moet in gaan staan. Vaak was jij de man die ons deed lachen. Maar ook de man met het goede compromis. Hoe vaak heb ik niet gezegd: jij en ik zijn de laatsten die het avondland nog kunnen redden. Vanavond besef ik dat ik nu de laatste ben. Ik meen het als ik zeg dat het afscheid me zwaar valt."

God save the Marc

Als verrassing was er een pop-upoptreden van het koor waarvan Van Peel erevoorzitter is. De Chorale bracht een meerstemmige versie van het lied 'We love the port' dat geschreven is op muziek van Händel. Voor de gelegenheid werd de zin in het refrein vervangen door "God save the Marc, Long live the Marc". Even uniek was een korte film die de kleinkinderen van Van Peel maakten. Daarin schrijven ze met reuzenletters 'Superbompa' in het zand van de Scheldeoevers.

China

Gouverneur Cathy Berx (foto 6), die samen met Van Peel actief was in de CD&V, bracht ook een warme, persoonlijke hulde. Zij wees erop dat zij zelf net als de stad Antwerpen veel te danken heeft aan Van Peel. Zij wees op de vele sporen die Van Peel achterlaat in de stad Antwerpen. Daarbij ondermeer de Scheldeverdieping, extra capaciteit voor de grootste schepen en niet in het minst het nieuwe Havenhuis. Ook zijn sterke aanwezigheid in internationale contacten was volgens Berx een grote verdienste. "Een Chinese burgemeester vertrouwde me ooit toe dat de recente geschiedenis van China leert dat wie er carrière wil maken, eerst op bezoek moet geweest zijn bij de Antwerpse havenschepen."

Gedicht

Het meest verrassende was misschien wel de verschijning van stadsdichter Maud Vanhauwaert (foto 7). Die schreef een gedicht voor de afscheidnemende schepen, dat ook werd aangebracht op de grote betonnen sokkel van het Havenhuis (foto 8): 

Hij zette de haven naar de hand

De zee naar het land

Sprak niet vanuit de hoogte maar dacht

vanuit de breedte van de stroom

die zich vertakt met een verlangen

om van deze stand een kloppend 

hart te maken met aders tot in 

de uithoeken van de planeet

De pijler waarop wij jaren rustten

gaat op rust nu. Vaarwel! Wind

in alle zeilen! Kinderen klimmend

in de masten en nog een ruim vol tijd

Zie de meeuwen waaien, ze zwaaien

je als witte zakdoeken uit
 

Op welke oever je ooit belandt

Kijk soms nog eens naar de stad

zie daarin jouw hand
 

Vakbonden

Het slotwoord (foto 9) was voor Marc Van Peel zelf. Die herhaalde andermaal zijn gekend pleidooi voor gedurfde keuzes voor de haven, en een vriendelijke 'steek' naar Fernand Huts mocht niet ontbreken. Hij hoedde zich er – naar eigen zeggen op basis van het uitzitten van tal van vervelende pensioentoespraken – voor om zijn verwezenlijkingen in de verf te zetten. Hij bedankte ook niet alleen ex-CEO Eddy Bruyninckx en de vele havenbedrijven voor de samenwerking en de realisaties. Er was ook lof voor de medewerkers van het Havenbedrijf en de positieve krachten in de administraties. “Ik dank ook zeer zeker de vele havenarbeiders en hun vakbondsafgevaardigden”, klonk het verrassend. “We hebben de beste havenarbeiders ter wereld. En vakbondsmensen met verantwoordelijkheidszin. Mensen die op tafel durven slaan en volgens ons onredelijke eisen stellen, maar er toch ook voor zorgen dat dit kroonjuweel niet bedreigd wordt. Ondanks heel wat stevige disputen hebben we hier geen dag staking beleefd. Ik heb groot respect voor de mensen die zorgen voor de sociale vrede. Gelukkig dat we nog loodsen hebben die af en toe lastig doen, zodat we toch nog eens in het nieuws komen."

Museum

Van Peel beloofde tenslotte dat hij zijn opvolger of opvolgster zal steunen indien gevraagd. "Al weet ik dat dat niet zal gebeuren en bereid ik me voor op m’n eigen overbodigheid", klonk het met de vertrouwde zin voor humor. "Ik hoop dat mijn opvolgers geen gekke dingen gaan doen met dit kloppende hart van de economie. Hij eindigde met een hint aan het nieuwe bestuur. De havenschepen op rust zou graag wandelen langs het maritieme lint met het MAS, het Red Star Line Museum en het Havenhuis. In dat lint ontbreekt volgens Van Peel een Maritiem Museum dat Bart De Wever dringend zou moeten bouwen.

Bart Timperman