Wat wordt de impact van Trumps verkiezing op transport en handel?

Philippe Van Dooren

Donald Trump heeft de verkiezingen gewonnen. Hij wordt de 45ste president van de Verenigde Staten. Er is zo veel gesproken over de risico's die zijn verkiezing zouden inhouden dat, nu het gevaar werkelijkheid is geworden, men het hoofd beter koel houdt. Hij heeft tijdens zijn campagne immers zo veel – vaak tegenstrijdige – dingen gezegd dat de soep misschien niet zo heet wordt gegeten als zij wordt opgediend. Hoewel …

Philippe Van Dooren

Redacteur Flows.be

Laten we ons hierbij beperken tot wat zijn overwinning betekent voor de transport, de logistiek en handel.

De eerste twee zijn weliswaar binnenlandse factoren en op het eerste gezicht zal de impact van zijn beslissingen ter zake in Europa niet echt worden gevoeld. Toch is dat lang niet zo zeker.

De Amerikaanse transportinfrastructuur is erg verouderd en zowel Clinton als Trump hebben beloofd om meer in te investeren in wegen, spoor en havens. Alle modi zijn in slechte staat en kampen met congestie. Clinton beloofde de komende vijf jaar 250 miljard te investeren in transportinfrastructuur, de energiesystemen en het hogesnelheidsinternet inbegrepen. Trump deed daar een flinke schep bovenop, door te stellen dat hij dubbel zo veel zou investeren. Zoals we hem kennen, gaf hij geen uitleg daarbij, behalve dat hij daarvoor "meerdere honderden miljarden" zou lenen. Infrastructuurwerken zijn immers een geweldige hefboom voor de economie. De achterstand die de jongste jaren is opgebouwd, is deels een verklaring waarom de Amerikaanse – en de Europese – economie niet sneller groeit.

Waar ligt dan de mogelijke negatieve impact voor ons? De vrees bestaat dat Trump die hefboom wat te krachtig zal hanteren, omdat hij véél jobs heeft beloofd. Als hij te veel en te snel investeert (en leent), pompt hij te veel geld op dat het bedrijfsleven niet meer kan vragen. Dat houdt een groot risico in van een plotse stijging van de intrestvoeten. Besmetting in Europa, met de bijna zero-inflatie en trage groei die we kennen, kan zeer nadelige gevolgen hebben.

Dat brengt ons bij de internationale handel, de motor van de Europese economie. Dat het vrijhandelsverdrag met Europa (TTIP) er niet komt, is zo goed als zeker. De CETA was een voorsmaakje van de tegenstand bij ons en aan de andere kant van de oceaan is Trump zeker geen voorstander. Is dat een ramp? Ja en neen. De handelsrelaties zijn nu al groot, maar ze verder aanzwengelen wordt moeilijker.

Als er een breed protectionistisch front komt, wordt Europa meegesleurd in die handelsoorlog en dreigt ook onze export klappen te krijgen.

Overigens heeft Trump tijdens zijn campagne zijn pijlen vooral gericht op Mexico en China. Hij zal in eerste instantie de akkoorden met die twee landen willen herzien. De vraag is echter in hoeverre hij dat zal willen doen in een bredere context van isolationisme en protectionisme. Als dat inderdaad een breed front wordt, wordt Europa meegesleurd in die handelsoorlog en dreigt ook onze export klappen te krijgen.

Een bijkomend gevaar – en die is reëel – is dat als Trump de import vanuit China en andere Aziatische landen inderdaad wil beperken deze landen nieuwe afzetmarkten zullen proberen te vinden of hun aanwezigheid op de bestaande zullen willen vergroten. Dat betekent dat wanneer zij minder naar de VS kunnen uitvoeren, zij hun blik op Europa, Afrika en Latijns Amerika zullen richten. Met andere woorden: meer concurrentie voor de Europese producten in Europa en een moeilijkere afzetmarkt in de rest van de wereld. Collateral damage van het mogelijke protectionisme in de VS, zeg maar.

In voorgaande zin is er echter een woord dat kenmerkend is voor de tijden die komen: ‘mogelijk’. Het grootste gevaar dat op ons afstevent, is misschien de onzekerheid. Markten en bedrijven hebben daar een hekel aan. De Brexit heeft aangetoond dat de markten – lees de beurs – veerkrachtig kunnen zijn, maar dat bedrijven niet zo snel gesust zijn. De kans bestaat dan ook dat de dollar, net als het Britse pond, in een negatieve spiraal geraakt. En een goedkopere dollar betekent dat onze export naar de VS duurder wordt.

Hoe lang zal de onzekerheid duren? Dat is geen onbelangrijke vraag. De VS krijgen als president iemand waarvan men eigenlijk niet echt weet wat hij wil of zal doen. Hij heeft zo veel gezegd en geschreeuwd. Nu maar hopen dat hij zich omringt met deskundige en rationele mensen. Ach, dat zit er misschien in. Hij is zo’n ijdeltuit dat hij zal willen bewijzen dat hij het wél kan. Laten wij dan ook eerst wachten tot het stof is gaan liggen …