Violeta Bulc moet nù kiezen tussen West- en Oost-Europa

Philippe Van Dooren

Deze week ondertekenden negen transportministers een akkoord over de bestrijding van de sociale fraude in het wegvervoer. Alle negen komen ze uit West-Europa. Dat zij hun akkoord ‘Alliantie’ noemden, is een duidelijk signaal: zij vormen een blok tegen Oost-Europa.

Philippe Van Dooren

Redacteur Flows.be

Het is inmiddels al een oud zeer: de West-Europese transporteurs – zeg maar die van het ‘Oude Europa’ – zijn van de markt geduwd door hun Oost- en Centraal-Europese collega’s. Het verschil in verloning en sociale bescherming van de chauffeurs was te groot. Daarom dringen ze al jaren op een harmonisering van een aantal sociale regels om de lat terug enigszins gelijk te leggen.

Eerst viel hun smeekbede in dovemansoren, maar naarmate de regeringen zelf vaststelden dat de sociale dumping hele delen van sommige economische sectoren (de bouw en het transport vooral) vernietigde, groeide het besef dat er iets aan gedaan moest worden. In verschillende lidstaten werden maatregelen genomen rond de minimumlonen, de weekend rustperiodes, en dergelijke. Ze waren nationaal genomen en maakten eigenlijk de zaak nog maar erger.

De Europese Commissie bleef intussen maar aarzelen en greep niet in. Transportcommissaris Siim Kallas, een Est, hield vast aan een verdere liberalisering van de markt en bleef doof voor de signalen dat de ‘oude’ lidstaten daar niet open voor waren. Zijn opvolgster, de Sloveense Violeta Bulc, zag dat beter in. Zij beloofde dat alle regels verduidelijkt zouden worden in een ‘Road Package’. Dat is er na twee jaar voorbereiding nog altijd niet. Nu spreekt ze van een voorstelling in mei. Of ze de deadline zal halen, is nog maar de vraag.

Zij zit immers tussen twee vuren: de West-Europese trasportministers willen niet alleen duidelijkere, maar ook aangescherpte regels, maar hun collega’s van de ‘nieuwe lidstaten’ vrezen voor de concurrentiepositie van hun transporteurs als dat gebeurt.

Dat de ministers nu overgaan tot wat zij officieel een ‘alliantie’ noemen, is een heel duidelijk signaal

Enkele weken geleden stuurden de ministers van de eerste groep, onder andere op initiatief van federaal minister François Bellot (MR), een brief aan Bulc om eindelijk actie te ondernemen. De Sloveense antwoordde ontwijkend. Dat de ministers nu overgaan tot wat zij officieel een ‘alliantie’ noemen, is dan ook een heel duidelijk signaal. Als Bulc geen actie onderneemt, zullen ze zelf acht actiepunten uitvoeren.

Er is, zeker in de Europese politiek, een groot verschil tussen woord en daad. Maar dat signaal valt niet te ontkennen. Bulc's Road Package moet stevige kost zijn, geen lauw afkooksel. Zij zal dus moeten kiezen: ofwel stopt ze de uitwassen van de sociale dumping in het ‘Oude Europa’ en herstelt ze de concurrentievoorwaarden op de EU-markt, ofwel bestendigt ze de marktvoordelen van het ‘Nieuwe Europa’ om hen economisch te blijven stimuleren. Kiest ze voor dat laatste, dan zijn de gevolgen niet te overzien. Het risico dat de breuk tussen West en Oost een kloof wordt, wordt dan immens groot. En dan is de doos van Pandora open.