OPINIE: "Schiet niet op Vanderwaeren"

Bart Timperman, hoofdredacteur Flows

Douanebaas Kristian Vanderwaeren zorgt voor opschudding door in De Tijd op te roepen tot een brexitpauze. Men verwijt hem paniekvoetbal. Of dat hij nu al excuses zoekt voor eventuele brexitchaos. Schieten op de pianist noemen we dat.

Bart Timperman, hoofdredacteur Flows

Douanebaas Kristian Vanderwaeren zorgde deze morgen voor heel wat opschudding door in De Tijd op te roepen tot een brexitpauze. Kort samengevat zegt hij dat het beter zou zijn als we na 29 maart ‘eventjes’ wachten om nog uit te voeren naar of in te voeren uit het Verenigd Koninkrijk (VK).

Vanderwaeren is een uiterst aimabel en zeer verstandig man. Denk dus niet dat hij plots aan een potje paniekvoetbal begint, zoals sommigen beweren. Hij wijst er namelijk vooral op dat bij een harde brexit op 29 maart de poorten voor criminelen behoorlijk ver open staan. Gladjanussen die graag accijnzen en btw ontduiken, zouden nu al snode plannen smeden om bij de brexitchaos een stevige slag te slaan. Het is gewoon zijn job om daarop te wijzen. Politici uit alle windstreken zullen er heus wel mee voor zorgen dat in eender welk scenario geen mensen illegaal de grenzen overgaan. Daar ging de hele brexitklucht ten gronde ook over. Maar voor het feit dat sjacheraars hun slag slaan … Who cares? De overheidskassa’s zijn wel al eens meer geplunderd …

Toeten noch blazen

Helaas is de economie even op bevel ‘on hold’ zetten niet realistisch en niet echt een strak plan. Toch verdient Vanderwaeren het niet om de kop van jut te zijn in de brexitsoap. Er zijn ontelbare pogingen geweest om bedrijven en ondernemers voor te bereiden op de brexit. Maar altijd wel met als hoofdtoon: “We weten eigenlijk van toeten nog blazen”. Niet meteen hands-oninfo waar je als bedrijf mee aan de slag kan. En tijd, geld en middelen investeren in iets wat mogelijk niet nodig is: je denkt daar als ondernemer toch wel even over na. Je kan toch niet verwachten dat elke onderneming die al eens een paar dozen richting het VK sluist, plots gaat aanwerven of investeren in software zonder zekerheid over de zinvolheid ervan.

Volle magazijnen

Het is simpel. Iedereen wacht op duidelijkheid. Geen toeval dat de magazijnen aan beide kanten van het kanaal nu al uit hun voegen barsten. Iedereen bouwde stocks op om alle mogelijke brexitperikelen in de beginweken te kunnen opvangen. In de tussentijd kunnen dan structurele stappen gezet worden. De oproep van de douanebaas zal vermoedelijk de druk op de magazijnen hoogstens nog wat kubieke meters vergroten.

Godgeklaagd

De kern van de zaak blijft de droeve vaststelling dat er zoveel tijd na het Britse ‘no’ nog altijd niemand weet wat er eind deze maand gaat gebeuren. Dat krijg je toch niet uitgelegd? Een van de belangrijkste geopolitieke stappen van dit decennium wordt een van de meest pijnlijke bewijzen van de irrelevantie van onze structuren. Dat de Britten er een zootje van maken, is hun probleem. We kunnen zelfs nog eens lachen met hun middeleeuws ogende parlementaire tradities. Maar dat Europa zelf niet in staat is om komaf te maken met een keuze die in juni al drie jaar oud is … Godgeklaagd, zou wijlen Jean-Pierre Van Rossem zeggen, lurkend aan een vermoedelijk gesmokkelde sigaret.

Vanderwaeren verdient geen hoon voor zijn oproep. Integendeel. Hij doet zijn job met de mogelijkheden die hij heeft. Als het straks fout gaat, krijgen zijn troepen vermoedelijk de wind van voor. Terwijl Vanderwaeren en zijn mensen alleen maar doen wat ze kunnen en mogen. Als er accijnzen bestonden op incompetentie, hadden de Britse én Europese leiders al lang alle overheidstekorten aangezuiverd. Dan kon de douane het ook wat rustiger aan doen.

Bart Timperman