Vlaamse Regering wil ook kilometerheffing op sluipwegen

De Vlaamse Regering heeft vrijdag ingestemd met de kilometerheffing voor vrachtwagens en de blauwdruk hiervoor goedgekeurd. Zo is beslist dat men zal betalen op alle grote hoofdassen, en op parallelle wegen die als sluipweg gebruikt kunnen worden.

In het communiqué van de Vlaamse regering staat dat het heffingssysteem ‘begin 2016’ van start gaat. Hiermee wordt enige marge ingebouwd, omdat er tot voor enkele maanden ervan werd uitgegaan dat de startdatum 1 januari zou zijn.

Over de modaliteiten van de heffing wordt nog onderhandeld met de transportsector, zo herinnert de Vlaamse regering eraan. In Vlaanderen zijn de gesprekken al gestart en zou de hoogte van de tarieven gekend zijn. Omdat de onderhandelaars een geheimhoudingsclausule hebben ondertekend, kunnen de tarieven niet bekend worden gemaakt. In de markt doen geruchten de ronde dat het om een gemiddeld bedrag van 12 cent per kilometer zou gaan, naar zeker is dat niet.

In Wallonië en het Brussels Gewest moeten de onderhandelingen met de stakeholders nog gestart worden. Ze beloven vooral voor Brussel moeilijk te verlopen, omdat men nu al weet dat – wat ook het basistarief zal zijn – dat enkel zal gelden op de ca. zeven kilometer snelwegen die het Gewest rijk is. Op de gewestwegen zal het tarief verdubbeld worden en op de gemeentewegen zelfs verdrievoudigd. Op de koop toe zullen de zware trucks (+32 t) nog eens extra belast worden.

Onderhandelingen in Vlaanderen

Over de precieze tarifering en andere modaliteiten lopen in Vlaanderen dus nog besprekingen met alle betrokken sectoren. “Niets wordt beslist zonder voorafgaand overleg, dat is en blijft ons uitgangspunt”, zegt Vlaams minister van Mobiliteit Ben Weyts.

Maar veel meer dan dat de hoogte van het tarief afhankelijk zal zijn ‘van tonnage, emissieklasse en wegtype’ weet men nog niet. “Net zoals in het buitenland zal wie minder vervoert ook minder moeten betalen. Het vrachtverkeer wordt met deze slimme kilometerheffing ook beter geleid, en zo worden files bestreden”, aldus Weyts.

Deze zin zal bij de stakeholders – transporteurs en verladers – zeker niet in goede aarde vallen. Een kilometerheffing voor vrachtwagens heeft immers zo goed als geen enkel impact op de mobiliteit, tenzij er ook een heffing komt voor personenauto’s, maar die is in België op de lange baan geschoven.

Minister Weyts zegt in zijn communiqué dat hij flankerende maatregelen wil voorzien voor de betrokken sectoren. “Er wordt onder meer gedacht aan extra investeringen in het wegennet en impulsen voor veiligere vrachtwagens”, klinkt het. Ook dit zal door de transportsector als absoluut onvoldoende beschouwd worden. Vorige week hebben de drie federaties laten weten dat zij niet alleen eisen dat de inkomsten uit de kilometerheffing uitsluitend gebruikt zullen worden om de wegen te onderhouden en missing links versneld aan te leggen, maar ook dat er wettelijke garanties moeten komen dat de klanten van vervoerders de heffing zullen betalen.”

OBU’s

Zoals geweten zal de heffing gelden voor binnenlandse én buitenlandse vrachtwagens. Dat is belangrijk, zegt Weyts in zijn persbericht: “In de landen rondom ons wordt het vrachtvervoer al belast of wil men het invoeren. Vlaanderen is hét transitland bij uitstek. Vrachtwagens uit de hele wereld (sic) rijden op de Vlaamse wegen en belasten ons verkeer en milieu, maar het zijn vandaag enkel de Vlamingen die daarvoor betalen. Die wanverhouding zetten we nu recht”.

De kilometerheffing zal worden geïnd met behulp van ‘on board unit’s’ of OBU's (die per satelliet gevolgd worden om het aantal gereden kilometers te kunnen aanrekenen) en de controle  zal gebeuren via speciale controlepoorten op de tolwegen. Hiermee kunnen vrachtwagens zonder (of met uitgeschakeld) meettoestel geïdentificeerd worden. Er komen ook mobiele controles. Het systeem zal met andere woorden grosso modo overeenkomen met de LKW Maut in Duitsland (foto).

In het persbericht van de Vlaamse Regering staan enkele details over de praktische invulling van het systeem. Zo zullen de buitenlandse chauffeurs een OBU kunnen aanschaffen in een van de 130 tot 150 verkooppunten, die op elke grote verkeersas naar België op maximaal tien minuten van de landsgrens, komen. Binnenlandse chauffeurs zullen in service centra in heel het land terecht kunnen. In Vlaanderen zal men binnen een straal van 30 kilometer steeds tercht kunnen in één van die centra.

Praktische invulling

Hoewel de drie gewesten pas nu de toepassing van de kilometerheffing hebben goedgekeurd en de praktische modaliteiten nog maar deels gekend zijn (het hele politieke proces heeft vertraging opgelopen, omdat de vorige gewestregeringen de hete aardappel naar de volgende hebben doorgeschoven, red.) zijn de voorbereidingen voor de praktische invulling al een hele tijd aan de gang.

De technische implementatie gebeurt door een private partner, Satellic (ex-SkyWays), onder toezicht van het intergewestelijk agentschap ViaPass. Hoewel de drie gewesten élk hun heffing hebben en nu blijkt dat de tarieven in elk gewest verschillend zullen zijn, zal er dankzij ViaPass echter een ‘one stop shop’ zijn. Voor de wegvervoerders is dat voorlopig één doekje voor het bloeden.