Eerste reacties op kilometerheffing zijn zéér negatief

De drie beroepsorganisaties van wegvervoerders zijn “zeer kritisch” over de tarieven van de nieuwe kilometerheffing. Ook Voka en OTM reageren negatief. Het risico dat dit dossier uitmondt op een chaos zoals met de Ecotaxe in Frankrijk, stijgt.

In een gemeenschappelijke verklaring stellen Febetra, TLV en UPTR dat het goederenvervoer in één klap nog eens tussen 5% en 10% duurder zal worden met de kilometerheffing volgens de geplande tarieven. Deze tarieven zijn nog niet officieel, want ze maken  deel uit van het overleg met de gewesten. Er geldt een geheimhoudingplicht, zodat de cijfers de federaties geen cijfers op de tarieven mogen plakken. Overigens zou het overleg enkel in Vlaanderen zijn opgestart. Een eerste meeting met de Waalse regring is gepland rond 19 februari.

De vervoerders stellen dat zij al extreem moeilijke jaren achter zich hebben, wat al leidde tot een record aantal faillissementen en jobverlies, en dat de hoge arbeidskost hen nekt. Zij vrezen tevens dat ze de gestegen kosten van de kilometerheffing niet zullen kunnen doorrekenen, zodat hun situatie nog erger wordt.

Onaanvaardbaar

“Onder dergelijke voorwaarden is een kilometerheffing voor de drie organisaties dan ook niet aanvaardbaar. Los van de financiële implicaties zal de kilometerheffing ook geen positief effect op de mobiliteit hebben, zolang enkel vrachtwagens moeten betalen en niet de personenwagens,” stellen ze.

Verplicht doorrekenen

De organisaties hebben dan ook een aantal eisen op tafel gelegd die de drie gewesten moeten meenemen in het overleg. De meeste eisen hebben betrekking tot de kilometerheffing zelf, maar ze leggen een aantal bestaande onderwerpen opnieuw ter tafel.

Daarbij valt het op dat zij vragen om bij wet te laten garanderen dat de kosten van de kilometerheffing doorgerekend worden aan de opdrachtgevers. Zij willen met andere woorden dat de drie regeringen een systeem ontwikkelen zoals dat werd voorzien met de Ecotaxe in Frankrijk. Ter herinnering, het is toen de kleinere Franse verladers bewust werden van de zeer hoge kostenstijging die ze zouden moeten verteren ten gevolge van die doorrekening, dat de poppen aan het dansen gingen.

Acht fundamentele eisen

De (nieuwe en bestaande) eisen van de vervoerders zijn:

- Tarieven die lager liggen dan de aangekondigde tarieven, “zodat de concurrentiepositie van de Belgische vervoerder wordt gevrijwaard.”

- Identieke tarieven in de drie gewesten.

- Een beperking van het tolplichtig wegennet tot het eurovignetwegennet.

- Een wettelijke garantie dat de klanten van vervoerders de heffing zullen moeten betalen

- De inkomsten uit de kilometerheffing moeten uitsluitend gebruikt worden om de wegen te onderhouden en missing links versneld aan te leggen

- Vrijstelling van RSZ-bijdrage op de niet productieve uren van chauffeurs

- Het systeem van betaald educatief verlof moet hervormd worden op maat van de verplichtingen in de transportsector.

- Elk goederenvervoer moet aan dezelfde regels voldoen, ook bij voertuigen met een laadvermogen van minder dan 500 kilogram.

Steun valt helemaal weg

De vervoerders hadden zich tot nu toe vrij neutraal opgesteld tegenover de kilometerheffing voor vrachtwagens, in afwachting dat zij de modaliteiten kenden. Maar nu dat er geen sprake meer is van een mogelijke invoering van het rekeningrijden voor personenwagens en blijkt dat de tarieven hoog zullen zijn en verschillend in de verschillende gewesten, is de sfeer helemaal omgeslagen.

Zij stellen dan ook dat “de Belgische transportsector van oordeel is dat, zo lang er over het geheel pakket geen akkoord is, de steun van de vervoerders en hun organisaties voor de kilometerheffing helemaal wegvalt.”

Of er acties zullen komen, staat nog helemaal niet vast. “Eerst gaan we zien hoe het overleg met de drie gewesten verloopt. Dan zullen we terugkoppelen,” aldus Isabelle De Maegt, woordvoerster van Febetra.

Ook Voka reageert kritisch

“Een kilometerheffing invoeren enkel voor vrachtwagens boven de 3,5 ton heeft geen enkel effect op de fileproblematiek", wegt Voka. De werkeversorganisatie stelt dan ook drie essentiële voorwaarden die hierbij moeten worden vervuld: de meeropbrengsten moeten integraal besteed worden aan investeringen in het wegennet; de kilometerheffing moet ook gelden voor personenwagens; en er zijn compensaties nodig voor alle getroffen sectoren”, aldus de organisatie in een communiqué waarin ze de Vlaamse regering aanspoort om andere beslissingen te nemen dan de Brusselse en de Waalse. Voka rekent o.a. op de effectieve afschaffing van de verkeersbelasting voor de categorie tussen 3,5 en 12 ton. Voor vrachtwagens vanaf 12 ton moeten de minimumtarieven inzake verkeersbelasting gehanteerd worden.

Voka vreest dat het de ondernemingen zullen zijn die in de toekomst de kilometerheffing zullen moeten betalen, zonder dat die heffing de files zal doen afnemen. “Vandaag betaal je voor het Eurovignet 1.250 euro voor Euro II vrachtwagens vanaf 12 ton. Vanaf 2016 zal er dus ook voor vrachtwagens vanaf 3,5 ton moeten worden betaald en veel meer. Als we rekenen met tarieven vergelijkbaar aan die van de Duitse LKW Maut, dan betaal je al meer vanaf 10.000 kilometer per jaar,” zo klinkt het.

Drie tarieven

Dat er waarschijnlijk drie verschillende tarieven zullen gehanteerd worden en geen eenheidstarief, stuit op onbegrip van de verladersorganisatie OTM. "Hetzelfde kilometertarief handhaven is eigenlijk een 'conditio sine qua non' om het niet nog gecompliceerder te maken!"

Ook de beslissing van het Brussels Gewest om op gewestwegen een dubbel tarief en gemeentewegen een driedubbel tarief wordt op kritiek van de verladers onthaald, ook al omdat het niet bekend is of daar ook nog spitsheffingen bovenop komen.

OTM vreest tevens dat, omdat zwaardere vrachtwagens (meer dan 32 ton MTM) een bijkomende heffing gaan moeten betalen, de distributie duurder dreigt te worden, "zeker wanneer de verwachte 0,12 euro per kilometer realiteit wordt."

"Indien Vlaanderen het Brusselse scenario zou volgen, kunnen de verladers hun borst nat maken. Economisch gezien kan dat een zware dobber worden met mogelijk niet gewilde gevolgen," aldus OTM.

Lees ook: Verschillende kilometerheffing in de drie gewesten