Ernstig droneaccident in Zwitserland houdt Antwerpse test niet tegen

Nieuws, Logistiek
Philippe Van Dooren

De Zwisterse post vervoert al enige tijd medische stalen tussen ziekenhuizen in Zurich, Lugano en Bern. Dat gebeurt in samenwerking met droneconstructeur Matternet op commerciële basis: er zijn al meer dan 3.000 dergelijke vluchten gehouden. Nu raakte bekend dat alle drones aan de grond gehouden worden na twee incidenten, waarvan het tweede als ernstig kan bestempeld worden. In januari viel de gps-navigatie uit door een kortsluiting en landde het toestel van twaalf kilo veilig dankzij een parachute. In mei ging het pas echt mis: bij een noodlanding knipte een rotorblad de draad van de parachute door. De drone crashte in een bos op een vijftigtal meter van een kleutertuin.

Swiss Post stelde een raad van experten aan, die een aantal extra veiligheidsmaatregelen opstelde om dergelijke ongelukken te vermijden. “Maar voorlopig liggen de dronevluchten stil, omdat de Zwitserse luchtvaartadministratie het dossier naar zich toegetrokken heeft”, zegt een woordvoerder van het postbedrijf. Het is onduidelijk wanneer en in welke omstandigheden de vluchten hernomen worden.

Test in Antwerpen

In Antwerpen maakt men zich op om dergelijke vluchten te organiseren om medische pakketten tussen ziekenhuizen en hun laboratoria/apotheken te vervoeren. Drones zijn veel sneller en flexibeler dan auto’s of bestelwagens, zeker in de spitsuren. Een rit van 45 minuten wordt vervangen door een vlucht van enkele minuten. In de medische wereld kan die snelheid van levensbelang zijn.

“Vandaag zijn er al talrijke proeven gehouden op de testsite Droneport in Sint-Truiden. In de week van 23 september worden testvluchten georganiseerd tussen de ziekenhuizen Sint-Vincentius, Sint-Augustinus en het UZA. Die proef gaat ondanks het ongeluk in Zwitserland gewoon door omdat onze drone anders is ontworpen en wij de veiligheidsrisico’s dankzij informatie-uitwisseling beter hebben kunnen integreren”, zegt Mikael Samim, coördinator van het Helicus Aero Initiative.

Deze start-up werkt nauw samen met verschillende bedrijven, zoals skeyes, SABCA, Unifly en NSX om het experiment op te zetten. De drones vliegen automatisch in het Very Low Level-luchtruim (VLL, tussen grondniveau en 150 meter hoog). De vluchtleiding gebeurt vanuit The Beacon (het vroegere Tolhuis) in rechtstreeks contact met skeyes.

Andere veiligheidscultuur

“De architectuur van onze drone is anders dan die van Matternet. Mocht het gps-signaal uitvallen, zoals in Zwitserland gebeurde, schakelen wij een camera in om manueel verder te vliegen. Wij kunnen de controle overnemen, wat in Zwitserland niet kon”, zegt Shamim.

“In de luchtvaart heerst ook een andere veiligheidscultuur dan bijvoorbeeld in de autosector, waar informatie minder wordt uitgewisseld. In onze sector is er een constante en transparante rapportering en informatie-uitwisseling. Wij weten precies wat in Zwitserland en elders is gebeurd. Dat betekent dat er op basis van de gecumuleerde ervaring veel geleerd wordt en de nodige aanpassingen gedaan worden”, voegt hij toe.

“De auto is veel onveiliger dan het vliegtuig en toch wordt dat maatschappelijk aanvaard. Gaat er met een vliegtuig of een drone iets mis, dan is het groot nieuws, zelfs wanneer er geen slachtoffers zijn. De gevoeligheden zijn zeer groot. Daarom heerst in de luchtvaartsector de ‘just culture’: op basis van gedetailleerde en gedocumenteerde informatie worden aanbevelingen verspreid”, legt hij uit.

Het Helicus Aero Initiative (HAI) bestaat uit drie projecten. Het eerste is het Europese project SAFIR, dat nu loopt en afgesloten wordt met de testvluchten in september. Het tweede, dat tot het einde van het jaar doorgaat, is Medrona. Dat is een Belgisch (federaal) project in het kader van Smart Mobility Belgium en gericht op de verdere uitwerking van een operationeel onbemand Traffic Management-systeem (UTM) voor urbane inzet. Het derde project, dat onlangs is goedgekeurd, heeft betrekking op bepaalde diensten aan specifieke pilootziekenhuizen. Dat loopt tot eind 2021.

Philippe Van Dooren