Stoomnet ECLUSE opent in Antwerpse haven: “100.000 ton CO2 minder”

Nieuws, Logistiek
Michiel Leen

Het allereerste grootschalige industrieel stoomnetwerk in de haven van Antwerpen, ECLUSE, is operationeel. De Vlaamse ministers Philippe Muyters en Lydia Peeters gaven deze vrijdagmiddag in aanwezigheid van zo’n tweehonderd genodigden het startschot van de stoomlevering met een symbolische druk op de knop. Vanaf vandaag levert ECLUSE stoom – die ontstaat bij de verbranding van afvalstoffen – aan een zestal chemische bedrijven in de haven. Zo hoeven die voor hun productieprocessen geen stoom meer aan te maken in eigen stoomketels. Op jaarbasis betekent dat een vermindering van maar liefst 100.000 ton CO2-uitstoot. Bovendien levert het project minstens 5% van alle groene warmte die in Vlaanderen geproduceerd wordt. 

Stoom voor de buren 

Het ECLUSE-netwerk, dat afvalverwerkingsbedrijven Indaver en Sleco samen met Fluvius aanlegden, biedt een duurzaam antwoord op de vraag naar stoom van een aantal chemische bedrijven in de Waaslandhaven, op de linkeroever van de haven van Antwerpen. Het achterliggende idee is eenvoudig. Bij de verbranding van afvalstoffen komt warmte vrij: stoom die de buurbedrijven nodig hebben voor hun productieprocessen. Die stoom vertrekt vanuit de afvalenergiecentrale via geïsoleerde leidingen naar vijf omliggende bedrijven: Ineos Phenol, ADPO, Lanxess België, Monument Chemical en Ashland Specialties Belgium.

400 graden, 40 bar

Het transport gebeurt aan een constante druk van zo’n 40 bar en een temperatuur van ongeveer 400°C. Via een condensaatleiding, aangelegd door Fluvius, loopt het warme water terug naar Indaver, waar het hergebruikt wordt. En op die terugweg verwarmt het nog eerst de kantoren van DP World. Het volledige leidingennetwerk neemt zo’n vijf kilometer in beslag, waarvan het grootste deel (zo’n vier kilometer) bovengronds loopt.

30 miljoen 

ECLUSE is een samenwerking tussen Indaver, Sleco, Maatschappij Linkerscheldeoever (MLSO), netbedrijf Fluvius, Fineg en Water-link. De partners zijn verheugd dat het project opgeleverd wordt en vanaf vandaag stoom kan leveren. Het stoomnetwerk ontving een strategische ecologiesteun van 10 miljoen euro van de Vlaamse regering. In totaal wordt 30 miljoen euro in het project geïnvesteerd.

Met de toekenning van de Sustainability Award in 2016, de Belgische Energie- en Milieuprijs in 2017 en in 2018 de CEWEP-award, oogstte ECLUSE alvast heel wat erkenning in binnen- en buitenland nog voor de eerste stoomlevering een feit was.

“Fluvius, als netbeheerder gespecialiseerd in nutsgebonden leidingen, is bijzonder blij en trots dat het ECLUSE mee heeft kunnen realiseren”, zegt Frank Vanbrabant, CEO van Fluvius. “Projecten als dit maken echt een wezenlijk verschil in de energietransitie. We moeten hier in de toekomst als bedrijven en overheden blijven op inzetten.”

Wereldformaat

“Wat we hier in de Waaslandhaven gerealiseerd hebben, is een project van wereldformaat”, zegt CEO Paul de Bruycker van Indaver. “Indaver en SLECO werken hard aan de circulaire economie door materiaal- en energiekringlopen te sluiten. ECLUSE is daar een prachtig voorbeeld van. Maar een dergelijk project kan alleen tot stand komen in partnership, in de eerste plaats met onze partner Suez – die samen met ons de waste-to-energyplant in Doel exploiteert – met expertpartners voor de aanleg van het netwerk, met de lokaal verankerde MLSO én met de warmteafnemers.”

“Bedrijven in de Waaslandhaven verbinden en versterken in de verduurzaming van hun activiteiten, is een van de kerntaken van MLSO”, zegt voorzitter Boudewijn Vlegels. “ECLUSE is een heel vernieuwend project dat al verschillende prijzen in de wacht sleepte, nog voor de effectieve start. We zijn bijzonder fier dat we mee aan de wieg stonden van dit project, wat voor ons slechts een beginpunt is.”

Michiel Leen