Record van 11,57 miljard euro investeringen in Antwerpse havengebied

Nieuws, Douane
Michiel Leen
Petrochemische cluster in Antwerpen
Petrochemische cluster in Antwerpen © Flows/Den Antwerpenaar

In het voorbije decennium investeerden 25 grote industriespelers 11,57 miljard euro in de Antwerpse haven, blijkt uit cijfers van Voka. Opvallend: zowat de helft van die investeringen houdt verband met klimaat- en milieusparende maatregelen.

Tussen 2012 en vandaag telt Voka 53 industriële investeringsprojecten in de Antwerpse haven. 43 van de 53 aangekondigde projecten worden nog voor 2022 in gebruik genomen. De tien overige investeringen worden in de loop van de komende vijf jaar gerealiseerd. Ongeveer de helft van de investeringen houdt direct verband met milieu- en klimaatgerichte projecten. Het gaat dan vooral om projecten rond circulaire economie, CO2-reductie, energie-efficiëntie en innovatieve brandstoffen. Een opmerkelijke tendens hier is de sterke nadruk op waterbesparende technologieën.De andere initiatieven, ongeveer 28 projecten, zijn gericht op capaciteitsuitbreidingen.

INEOS boven

In de top vijf vinden we verschillende grote namen uit de petrochemische sector terug. Project ONE van INEOS spant de kroon, voor een totaalbedrag van 5 miljard. Daarbij dient wel opgemerkt dat INEOS zijn plannen intussen grondig hertekend heeft. 

Total volgt met ‘Project Optara’: 1,1 miljard voor de modernisering van zijn Antwerpse stoomkraker en raffinaderij. Het project is in gebruik sinds 2017. Optara behelst de recuperatie van restgassen (nafta vervangen door stookgas), productie van minder zware stookolie, de installatie van twee energiezuinigere krakers, installaties voor productie van tolueen en metalloceen en flexibilisering van stoomkrakers.

Exxon Mobil investeerde dan weer 1 miljard voor een nieuwe Delayed Coker Unit (DCU) om zware stookolie om te zetten naar meer milieuvriendelijke diesel (scheepsbrandstof). Goed voor zeventig nieuwe jobs.

Borealis had eveneens 1 miljard veil voor de capaciteitsuitbreiding van een nieuwe fabriek voor polypropyleen. Goed voor honderd nieuwe jobs. Nieuwe technologie maakt dat de CO2-uitstoot 45% lager zal liggen bij een productiecapaciteit van 75.000 ton per jaar.

Op een gedeelde vijfde plaats vinden we BASF terug, dat 0,5 miljard investeerde in drie nieuwe plants: productie van ethyleenoxide en twee derivaten daarvan (tensides en methyltriglycol). De investering zou goed zijn voor hodnerd jobs en een productieverhoging van 400.000 ton. De ingebruikname gebeurt gefaseerd vanaf 2022.

Evonik investeerde 0,5 miljard in de uitbreiding van de productiecapaciteit voor butadieen en MTBE (methyl-tert-butylether). Dat levert een productieverhoging op van 75.000 ton per jaar en 26 extra jobs. In gebruik sinds 2016. 

Water besparen

Bij de waterbesparende projecten valt onder andere een nog te bouwen ontziltingsinstallatie op in de haven van Antwerpen. Die zal vanaf begin 2024 brak dokwater oppompen en omzetten in hoogwaardig proceswater voor de chemiesector. In plaats van drinkwater op te pompen uit het Albertkanaal. De jaarlijkse drinkwaterbesparing komt overeen met de gemiddelde jaarconsumptie van ongeveer veertigduizend gezinnen van vier personen. Ingebruikname: 2024.

Bayer gaat dan weer als volgt te werk: in een afdeling van gewasbeschermingsmiddelen wordt biologisch afvalwater via membraantechnologie opgewaardeerd tot een kwaliteit die nog hoger is dan gewoon drinkwater. Het verbruik van drinkwater op de site wordt daarmee met 10% gereduceerd. Op jaarbasis komt dat overeen met de drinkwaterconsumptie van drieduizend gezinnen van vier personen. De installatie werd in maart dit jaar in gebruik genomen. 

Ashland in Beveren vangt jaarlijks 64 miljoen liter regenwater op om zijn zoute afvalwater mee te verdunnen. Daarvoor hebben ze ook nieuw opvangbekkens aangelegd bij hun buren van DP World. Vervolgens wordt dat water na biologische zuivering opnieuw in de natuur gebracht. Die installatie is in gebruik sinds 2017. 

BASF-dochter Evides Industriewater is in 2020 gestart met de bouw van een nieuwe demiwaterinstallatie (industriewater) op de site van BASF. Bedoeling: hergebruik van het afvalwater voor de productie en gebruik van restwarmte uit de productie. De ingebruikname is voorzien in het voorjaar van 2022.

Michiel Leen