Marc Van den Broeck (Trafuco) heeft twijfels over zelfrijdende truck

Een nieuwe studie van het International Transport Forum over de zelfrijdende vrachtwagen zet de puntjes op de i voor transporteurs en beleidsmakers. Maar op het terrein blijven de praktische bezwaren groot.

Met als titel "Managing the transition to driverless road freight transportation" publiceert het International Transport Forum (ITF) een studie over wat nog moet gebeuren om de zelfrijdende vrachtwagen te doen slagen. De technologische ontwikkelingen zijn bij enkele grote constructeurs, met Mercedes-Benz allicht als opvallendste, volop bezig. Kort door de bocht kan je zeggen dat de truck er zal komen, al is de vraag dan wanneer.

Het ITF gaat er prat op dat zelfrijdende vrachtwagens de wegen veiliger maken, de uitstoot doen dalen en kosten besparen. De keerzijde van de medaille is dat in Europa alleen al miljoenen truckers hun job kunnen verliezen. Een coalitie van stakeholders (constructeurs, transporteurs en vakbonden) pleit op basis van het rapport dan ook voor een zachte overgang, met aandacht voor aangepaste wetgeving, wegcodes en internationale standaarden voor het zelfrijdende wegvervoer van de toekomst. Weinig verrassend wordt het pionierwerk met testvoertuigen, netwerktechnologie en communicatieprotocols verder aangemoedigd.

Meerwaarde

Op het terrein primeert de zin voor realiteit. Zo maakte Marc Van den Broeck van transportbedrijf Trafuco in een recent debat toch enkele belangrijke kanttekeningen bij zoveel ambitieuze toekomstmuziek. “De transportsector ziet tegenwoordig heel wat innovaties op het vlak van internettoepassingen en data, en ook de zelfrijdende vrachtwagen past in dat plaatje. Grote fabrikanten zien zo'n trucks over vijf jaar al realiteit worden. Als transporteur vraag ik me evenwel af waar de meerwaarde zit. De wetgeving voorziet nog steeds dat er een chauffeur aanwezig is. Waarin zit de meerwaarde dan van een truck die, met al die technologie aan boord, allicht een zwaardere investering vergt van de transporteur? Als de chauffeur dan ook nog evolueert naar een meer administratief profiel, en allicht meer zal kosten, waarin zit dan het voordeel? Als transporteur wil ik weten welke richting we uitgaan, want we staan voor belangrijke investeringen op dat vlak de volgende vijf tot acht jaar.”

Wishful thinking

Die kritische houding betekent niet dat Van den Broeck helemaal niets ziet in zelfrijdende trucks. “Op korte afstanden of bijvoorbeeld op privéterrein zal het eenvoudiger zijn om zelfrijdende toepassingen te realiseren. Op de openbare weg zie ik meer heil in platooning. De studie suggereert dat het technisch kan, maar wat doe je met zo'n zelfrijdende vrachtwagen op een distributietraject met dertien stops? Ik hecht uiteraard ook veel belang aan veiligheid, maar we moeten ons afvragen of het gegarandeerd de veiligheid en de leveringszekerheid verhoogt. Om het met een boutade te zeggen: het kan twee richtingen uit als er iets fout loopt. Ofwel staat alles stil, ofwel botst alles op elkaar. Er is nog veel wishful thinking, de praktische toepassing is toch nog iets anders.”

"Men geeft ook de indruk dat dit gaat leiden tot een enorme werkloosheid van chauffeurs op lange termijn", gaat Van den Broeck verder. "Ondertussen is er een megatekort aan chauffeurs door de vergrijzing en onvoldoende instroom in het beroep. Dat gaat op korte termijn leiden tot duurder transport en misschien zelfs tot algemene bevoorradingsproblemen. Het beleid zou best eens praten met de mensen uit de praktijk om te kijken hoe hier aan een oplossing kan worden gewerkt."

Michiel Leen